Record volgt op record bij de wereldwijde uitbouw van hernieuwbare energie

Terwijl de wereld wordt geconfronteerd met haar afhankelijkheid van fossiele energie, gaat de opmars van hernieuwbare energie door. In rapporten die in de inbox van de economieredactie belanden, vliegen ons de records om de oren.

• De Britse denktank Ember, gespecialiseerd in energievraagstukken, schrijft vandaag in een rapport over 2025: voor het eerst in honderd jaar haalde hernieuwbare energie kolen in als bron van elektriciteitsopwekking. Hernieuwbare energie (vooral zon en wind) was goed voor 33,8 procent van de elektriciteitsopwekking, terwijl kolen 33 procent daarvan uitmaakte.
• De groei van zonne-energie-opwekking bedroeg in 2025 mondiaal 30 procent ten opzichte van een jaar eerder – een recordtoename .
• 2025 was het eerste jaar in deze eeuw waarin de opwekking van fossiele energie daalde in zowel India als China, de twee landen met de meeste inwoners. In China was de toename van schone energiecapaciteit groter dan de toename van de elektriciteitsvraag. India bouwde eveneens wind- en zonne-energie uit, maar daar speelde ook mee dat de vraag naar elektriciteit minder toenam dan in andere jaren.

Twee kanttekeningen bij dit rapport. Dit gaat alleen over de elektriciteitsopwekking – niet over energie voor, bijvoorbeeld, transport en verwarming van huizen en gebouwen. En het rapport komt van een denktank met een ideologisch doel: het „versnellen van de energietransitie”. Dat wil niet zeggen dat de data onbetrouwbaar zijn – NRC en andere media citeren de denktank vaker – maar het is altijd goed om óók andere data te bekijken.

Die van het Internationaal Energieagentschap bijvoorbeeld, gelieerd aan de industrielandenclub OESO en opgericht in 1974 met als doel de energiezekerheid te vergroten.

Ook het IEA bracht maandag een rapport uit over 2025. Dit gaat niet alleen over elektriciteitsopwekking, maar over de wereldwijde consumptie van alle vormen van energie. Daarin lezen we onder meer:

• Zonne-energie groeide het hardst in het wereldwijde energieaanbod vorig jaar: 25 procent van de nieuwe energiecapaciteit in 2025 kwam uit de zon. Voor het eerst in de geschiedenis is een hernieuwbare bron goed voor de meeste groei. Daarna volgde aardgas (17 procent).
• De zonne-energiecapaciteit die werd toegevoegd in 2025 (600 terawattuur) was de grootste toevoeging in energiecapaciteit uit één bron ooit.

Het is altijd goed om dit soort cijfers in perspectief te plaatsen. Mooi, die duurzame energierecords. Maar wat betekent dit voor het totale beeld?

• Belangrijke kanttekening in het IEA-rapport: ook de vraag naar fossiele energie bleef in 2025 toenemen: aardgas (plus 17 procent), olie (plus 15 procent) en ook kolen (plus 9 procent).
• Kijk je niet louter naar de veranderingen in de wereldwijde ‘energiemix’ in 2025, maar naar het totale plaatje, dan is het beeld nog steeds: ‘fossiel’ domineert. Helaas vinden we bij het IEA alleen data uit 2023. Daarin is olie nog steeds goed voor zo’n 30 procent van de wereldwijde energievoorziening, kolen voor 28 procent en gas voor 23 procent. In een recentere grafiek van het Internationaal Monetair Fonds is dit beeld ongeveer hetzelfde; daarin zit hernieuwbare energie – ondanks een rappe stijging – wereldwijd nog onder de 15 procent in de energiemix, kernenergie overigens onder de 5 procent.

Liveblog Economieblog

Tim Cook vertrekt na vijftien jaar bij Apple