1 dag geleden
2
De wereldwijde oceanen hebben in 2025 meer warmte opgeslagen dan ooit tevoren gemeten.
Onze oceanen fungeren als een gigantische warmtespons. Meer dan negentig procent van alle overtollige warmte die door broeikasgassen wordt vastgehouden, verdwijnt in het zeewater. Die warmte zit niet alleen aan de oppervlakte, maar dringt door tot wel twee kilometer diep.
Een groep klimaatwetenschappers heeft nu berekend hoeveel warmte er vorig jaar precies in de oceanen is opgeslagen. Hun conclusie: 2025 was het warmste jaar ooit gemeten voor de bovenste twee kilometer van de wereldzeeën. De oceanen namen ongeveer 23 zettajoule (een getal met 21 nullen) meer warmte op dan in 2024. Om dat in perspectief te plaatsen: die extra warmte komt overeen met de energie van honderden miljoenen atoombommen.
Negen jaar op rij record
Het meest opvallende aan de nieuwe cijfers is misschien wel de consistentie. Al negen jaar op rij, van 2017 tot en met 2025, breekt de warmteopslag van de oceanen records. Zo’n lange reeks van achtereenvolgende records is nog nooit eerder waargenomen.
Ongeveer een derde van alle oceaangebieden behoorde in 2025 tot de top drie warmste jaren ooit. Ruim de helft van de oceaan zat in de top vijf. Vooral de Zuidelijke Oceaan (rond Antarctica), de Noord-Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee sprongen eruit met recordtemperaturen.
Oppervlakte koelde juist af
Maar terwijl de oceanen dieper weggestopte warmte bleven verzamelen, daalde de temperatuur aan het wateroppervlak juist. Die was in 2025 zo’n 0,12 graden lager dan in recordjaar 2024.
De verklaring? Het weerpatroon La Niña. Dit natuurlijke klimaatfenomeen zorgt ervoor dat er in de tropische Stille Oceaan meer koud water naar boven komt. Daardoor daalt de gemiddelde temperatuur aan het oppervlak, maar verdwijnt de warmte niet: die wordt alleen anders verdeeld in de oceaan. Ondanks die afkoeling was 2025 nog steeds het op twee na warmste jaar ooit voor de zeewatertemperatuur aan het oppervlak.
Gevolgen merkbaar in 2025
De opgestapelde oceaanwarmte draagt bij aan extremer weer, zo zeggen de onderzoekers. In 2025 zagen we daar wereldwijd voorbeelden van. Catastrofale overstromingen in Zuidoost-Azië kostten meer dan 1.350 mensen het leven. Een verwoestende hittegolf in Zuid-Europa dreef de temperatuur boven de 48 graden. En in Texas vielen bij een plotselinge overstroming minstens 138 doden. Een warmere oceaan betekent meer verdamping en dus meer vocht in de atmosfeer. Dat vocht moet ergens weer naar beneden komen, vaak in de vorm van hevigere buien.
Versnelling zet door
Wat de onderzoekers ook constateren: het tempo van de oceaanopwarming neemt toe. In de periode 1958-1985 nam de warmte-inhoud jaarlijks met gemiddeld 2,9 zettajoule toe. Sinds 2007 is dat opgelopen tot ruim 11 zettajoule per jaar, een verviervoudiging.
Zolang de concentratie broeikasgassen in de atmosfeer blijft stijgen, zal de oceaan warmte blijven opnemen. De oceaantemperatuur pas zal stoppen met stijgen wanneer de wereld netto geen broeikasgassen meer uitstoot, aldus de onderzoekers.
Waarom dit belangrijker is dan luchttemperatuur
De warmte-inhoud van de oceaan is volgens klimaatwetenschappers een betrouwbaardere graadmeter voor klimaatverandering dan de luchttemperatuur. Die laatste schommelt namelijk sterk door weerpatronen als El Niño en La Niña. De oceaan absorbeert die kortetermijnschommelingen en laat daarmee de onderliggende opwarmingstrend duidelijker zien. En die trend wijst maar één kant op: omhoog.
We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Zo’n grote impact heeft de mens op de oceanen en De oceanen maken ingrijpende transformatie door: verergert klimaatverandering. Of lees dit artikel: Fossiele reuzenslak geeft blik op het klimaat van de verre toekomst.
Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:
English (US) ·