Oekraïner in Kroatië opgepakt voor opblazen Nord Stream-pijpleidingen

3 uren geleden 1

In Kroatië is woensdag een Oekraïner opgepakt op verdenking van betrokkenheid bij de aanslag op de Nord Stream-pijpleidingen in 2022. Dat meldt het Duitse Openbaar Ministerie, dat een Europees opsporingsbevel had uitgevaardigd, in een verklaring.

De Duitse justitie was al sinds 2024 op zoek naar Volodymyr Z. Hij zou deel hebben uitgemaakt van de zeskoppige groep getrainde diepzeeduikers, onder wie leden van een speciale militaire eenheid, die bij het Deense eiland Bornholm explosieven aanbrachten op de leidingen.

De pijpleidingen Nord Stream 1 en Nord Stream 2, waardoor Russisch gas via de Oostzee naar Duitsland kon worden vervoerd, raakten zwaar beschadigd door de explosies. De in 2012 voltooide Nord Stream 1 viel stil; Nord Stream 2 uit 2021 kon nooit in gebruik worden genomen.

Duitsland houdt Oekraïne verantwoordelijk voor de aanslag, al is nog altijd niet opgehelderd wie de opdracht gaf. Kyiv ontkent elke vorm van betrokkenheid, ondanks veel aanwijzingen in die richting. Na Serhi K. – een militair die eerder actief was voor de Oekraïense veiligheidsdienst SBOe – is Z. de tweede aangehouden verdachte.

Filmopnames

De arrestatie van Z. vond plaats op de set van een Hollywoodfilm, meldt de Duitse publicatie Legal Tribune Online. De dramafilm Snake Island van regisseur Doug Liman ensceneert de Nord Stream-explosie, met in de hoofdrol een team van Oekraïense duikers dat vanaf een zeiljacht naar de pijpleiding duikt.

De opnames van de film, met in de cast Hollywoodsterren Adrien Brody and Sean Penn, begonnen in augustus in Kroatië. De duikscènes worden opgenomen in kuststad Pula, waar de politie Z. deze week aanhield. Het is niet duidelijk op welke manier hij betrokken is bij de film.

Z. werd in het najaar van 2025 ook al aangehouden, toen in Polen. Daar weigerde de rechter echter het uitleveringsverzoek van Berlijn – normaliter een formaliteit – mede omdat de explosies plaats hadden gevonden in internationale wateren. De duikinstructeur kwam vervolgens weer op vrije voeten.

Het Duitse strafrechtelijk onderzoek naar de aanslag ligt politiek gevoelig, vanwege de Europese steun aan Kyiv in de oorlog. Polen ziet de sabotage van Nord Stream als een legitieme oorlogsdaad. Warschau was bovendien van meet af aan tegenstander van de Nord Stream en zag de pijpleidingen vooral als een geopolitiek drukmiddel van Rusland.