Amnesty: vorig jaar hoogste aantal doodstraffen in 44 jaar

2 uren geleden 1

Vorig jaar zijn er wereldwijd meer executies uitgevoerd dan in enig ander jaar. Dat meldt Amnesty International in een jaarlijks rapport, dat de cijfers registreert sinds 1981. In zeventien landen werden in totaal 2.706 mensen geëxecuteerd. Dat is een stijging van 78 procent ten opzichte van 2024. Volgens Amnesty is die stijging vooral het gevolg van „een klein aantal regeringen dat de doodstraf actief blijft inzetten om angst te zaaien”.

Vooral in Iran nam het aantal executies sterk toe. Daar werden volgens Amnesty minstens 2.159 mensen ter dood gebracht: ruim twee keer zoveel als het jaar daarvoor. Ook Saoedi-Arabië paste de doodstraf „op grote schaal” toe. Daar werden mensen met name ter dood veroordeeld voor drugsgerelateerde misdrijven. In totaal werden daar 356 mensen geëxecuteerd, waarvan 240 voor drugsmisdrijven. Daarmee werd in totaal zo’n 93 procent van de executies uitgevoerd in Iran en Saoedi-Arabië samen.

Bijna de helft van alle doodstraffen – 46 procent, oftewel 1.257 gevallen – van alle bekende executies had te maken met drugsgerelateerde misdrijven.

Amnesty benadrukt daarnaast dat bij het totaal aantal executies de cijfers van China buiten beschouwing zijn gelaten omdat deze in het land staatsgeheim zijn. De aantallen lopen daar volgens de mensenrechtenorganisatie „waarschijnlijk in de duizenden, wat China de grootste beul ter wereld maakt”.

‘Angst aanjagen’

De „alarmerende stijging” in het gebruik van de doodstraf is volgens secretaris-generaal van Amnesty Interantional Agnès Callamard vooral te wijten „aan een kleine, geïsoleerde groep landen die koste wat het kost bereid is executies uit te voeren”. Dit zou voornamelijk gedaan worden door China, Iran, Noord-Korea, Koeweit, Singapore, Saudi-Arabië, Jemen en de Verenigde Staten.

„Deze schaamteloze minderheid van landen gebruikt de doodstraf als wapen om angst aan te jagen, afwijkende meningen de kop in te drukken en de macht te tonen die ze hebben over kansarme mensen en gemarginaliseerde gemeenschappen”, aldus Callamard.

Amnesty noemt daarnaast nieuwe Israëlische wetgeving die de doodstraf voor Palestijnen die veroordeeld zijn voor terrorisme mogelijk moet maken. Ook landen als Burkina Faso, Nigeria, Peru, Tsjaad en Myanmar namen stappen om de doodstraf uit te breiden of deden dat al.

Executiemethoden

De meest gebruikte executiemethoden waren fusilleren en ophangen. De Verenigde Staten waren het enige land waar executies met stikstofgas werden uitgevoerd. Daar lag het aantal executies op het hoogste niveau sinds 2009. Bijna de helft ervan vond plaats in Florida. De regering van president Donald Trump werkt ondertussen aan uitbreiding van de federale doodstraf.

Amnesty International pleit sinds 1977 voor de afschaffing van de doodstraf. Destijds hadden slechts zestien landen deze afgeschaft. Dat aantal is volgens de mensenrechtenorganisatie inmiddels gestegen tot 113 – meer dan de helft van alle landen in de wereld.