De ontdekking van het hart

Hoe heeft de mens het hart ontdekt en vooral: wat het doet? Diederik vertelt het in deze video:

Hoe ontdek je wat het hart doet als het hart meestal stilstaat zodra je iemand opensnijdt? Precies dat probleem speelde eeuwenlang. Vóór 1628 dacht men dat bloed vooral brandstof was: gemaakt in de lever, opgebruikt in de weefsels. Het hart was dan hooguit een soort kacheltje dat warmte leverde.

William Harvey keek er anders naar, alsof het lichaam een machine was. Hij mat hoeveel bloed er in een hart past, bij een dood persoon, en vermenigvuldigde dat met het aantal hartslagen per minuut. Zijn conclusie was onthutsend simpel: in een half uur zou er méér bloed rondgepompt worden dan een mens weegt. Dan kan de lever het nooit zo snel aanmaken en het lichaam kan het nooit zo snel “opbranden”. Dus móét het bloed wel rondgaan.

Omdat zoogdierharten te snel klopten, sneed Harvey koudbloedige dieren open. Hij zag het hart samentrekken en bleek worden, omdat het bloed eruit geperst werd. Geen aanzuigende spons, maar een gespierde pomp. En met een tourniquet om zijn arm liet hij zien dat slagaders bloed naar de hand brengen en aderen het terug moeten voeren, met klepjes die terugstromen blokkeren. Alles wat je op school leert over het hart begon daar, in 1628.