Europees Parlement wil seks zonder toestemming bestempelen als verkrachting: wie zwijgt stemt niet automatisch in

Het Europees Parlement wil dat het hebben van seks zonder toestemming in alle EU-lidstaten geclassificeerd wordt als verkrachting. Een meerderheid van het parlement heeft daar dinsdag voor gestemd.

Volgens het parlement betekent zwijgen, of het ontbreken van een expliciete afwijzing, niet automatisch dat iemand instemt met seks. Ook als een koppel al een (seksuele) relatie heeft betekent dat niet dat ze allebei automatisch consent geven. Volgens het Europees Parlement kan iemand ook geen toestemming voor seks geven als bijvoorbeeld sprake is van geweld, machtsmisbruik, bewusteloosheid of ziekte. Deze wetgeving moet „de toegang tot de rechter waarborgen”.

Ook moet de EU volgens het parlement een „intersectionele en slachtoffergerichte aanpak” hanteren. Daaronder vallen het bieden van directe medische zorg, juridische bijstand, traumazorg en toegankelijke crisiscentra. Onder andere hulpverleners, handhavers, advocaten en rechters die te maken kunnen krijgen met verkrachtingsslachtoffers moeten bovendien een verplichte opleiding volgen.

Het parlement wil dat de Europese Commissie nu wetgeving voorstelt die de definitie van verkrachting voor de gehele EU rechttrekt, maar de Commissie kan ook besluiten dit naast zich neer te leggen. Van alle Europees parlementariërs stemden 447 voor, 160 tegen en 43 onthielden zich van stemming.  

In Nederland geldt sinds 1 juli 2024 de Wet seksuele misdrijven, die stelt dat slachtoffers van verkrachting en aanranding niet meer hoeven te bewijzen dat er sprake was van dwang. Als duidelijk was dat een slachtoffer geen seks wilde – bijvoorbeeld door verbale afwijzing of een passieve fysieke houding – is iemand al strafbaar. Ook Luxemburg, Frankrijk en Finland hebben soortgelijke wetten.