Temu wil meer verantwoordelijkheid afleggen voor schadelijke producten, hoopt zo EU te sussen

Terwijl drie vertegenwoordigers van het Chinese webwinkelplatform Temu zich klaarmaken voor een vragenvuur in het Europees Parlement, moet er nog iets afgehamerd worden. Stemt de commissie interne markt en consumentenbescherming in met het recente Europese akkoord over de douanehervorming?

Ja, zo wordt al na een paar seconden elektronisch stemmen duidelijk. De voorzitter noteert een „overweldigende meerderheid” voor de strengere regels die de enorme toestroom aan webwinkelpakketjes uit met name China moet indammen. En zo zijn de invoering van een pakketjesheffing en strengere regels voor het aansprakelijk stellen van winkelplatforms weer een stap dichterbij.

Vervolgens richten de Europarlementariërs hun pijlen op Temu, een van de grote aanjagers van de huidige pakketjesgolf. Alleen al via de Nederlandse vliegvelden en havens komen er dagelijks zo’n drie miljoen webwinkelzendingen de EU binnen.

In die pakketjes zitten ook veel onveilige producten, zo blijkt keer op keer uit testen van consumentenorganisaties en inspecties van toezichthouders. Te hoge concentraties van giftige stoffen in kleding en sieraden, speelgoed waarbij onderdelen kunnen losraken en zo verstikkingsgevaar opleveren, opladers die elektrische schokken kunnen geven – waarom lukt het Temu niet om onveilige producten van zijn platform te weren?

Temu wil zelf verkoper worden

Het webwinkelplatform wil daar serieus werk van gaan maken, zegt vertegenwoordiger Leonard Klenner. Daarvoor is het van plan zijn bedrijfsmodel aan te passen: Temu wil zelf de verkoper worden van zijn producten en daarmee de verantwoordelijkheid dragen dat alle spullen aan de regels voldoen.

Anders dan veel consumenten denken is dat nu namelijk niet het geval: Temu is een marktplaats waarop externe partijen hun waren te koop aanbieden. Die verkopers zijn dan ook de aansprakelijke partij. Ongebruikelijk is dat model niet. Ook bij andere grote webwinkels zoals Amazon en bol komt een aanzienlijk deel van de producten van verkooppartners.

Maar in de praktijk blijkt goed toezicht hierop lastig als de verkopers ver buiten de EU gevestigd zijn, zoals bij Temu. Bovendien wisselt het assortiment van de Chinese webshop razendsnel, wat de handel een vluchtig karakter geeft. Een veiligheidswaarschuwing publiceren voor een specifieke oplader heeft weinig zin als die in de webshop allang weer vervangen is door een exemplaar van een andere leverancier.

‘Mismatch’

Inmiddels heeft Temu een „centrale oorzaak” kunnen vaststellen van al die producten die niet aan de regels voldoen, zegt Klenner. „Er is een mismatch tussen de digitale informatie die handelaars ons geven over hun product en de kenmerken van de fysieke producten zelf.” Met andere woorden: verkopers zeggen dat hun product aan alle regels voldoet en er bijvoorbeeld geen verboden stoffen in zitten, terwijl dat niet klopt.

„We begrijpen dat het naleven van regels niet alleen over processen gaat, maar over de resultaten die daarmee geboekt worden”, zegt Klenner. Vervolgens lepelt hij op hoe Temu zijn processen heeft aangescherpt. Zo zegt het bedrijf nu steekproeven uit te voeren om fysieke producten te controleren voor die de deur uit gaan naar Europese klanten.

Ook huurt het bedrijf externe partijen in om te mysteryshoppen – spullen kopen en testen of die aan alle eisen voldoen. En tot slot gaat het platform een ‘digitaal productpaspoort’ invoeren waarmee de oorsprong van een product beter traceerbaar wordt, in eerste instantie bij speelgoedproducten. Daarmee zou Temu vooruitlopen op EU-wetgeving die nog in de maak is: de komende jaren wordt zo’n paspoort verplicht.

Zes minuten

Temu krijgt in het parlement slechts zes minuten om zijn betoog te houden. In die korte spreektijd weet Klenner ook nog te proppen dat inmiddels „duizenden” Europese mkb’ers op Temu verkopen en dat het bedrijf hen ook toegang wil bieden tot klanten buiten de EU. Daarnaast benadrukt hij dat Temu „miljarden euro’s” investeert in nationale postbezorgers – het platform heeft contracten getekend met onder meer de postbedrijven van België, Frankrijk en Duitsland. Ook met PostNL werd eind vorig jaar een ‘intentieovereenkomst’ gesloten.

Temu lijkt hiermee te willen inspelen op nationalistische gevoelens – veel postbedrijven hebben last van concurrentie van pakketbezorgers. Zo leunt het eveneens Chinese webwinkelbedrijf JD.com bij zijn Europese uitbreidingsplannen sterk op zijn eigen logistieke netwerk. De postbedrijven zelf lijken overigens niet al te blij met de aandacht voor deze samenwerkingen: in een persbericht benadrukt het Franse La Poste met koeienletters dat het contract „de komst van Chinese goederen in Frankrijk niet bevordert”.

Dialoog

Eerder werden Temu’s concurrenten Shein en AliExpress al in Brussel op het matje geroepen. Er lijken pogingen gedaan te worden om een dialoog tussen de bedrijven en de Europese politiek op gang te krijgen. Zo bracht een parlementsdelegatie enkele weken terug een werkbezoek aan China, en bezocht daarbij zowel bedrijven als overheidsorganisaties.

De Europarlementariërs werden bij de bedrijven op het hoogste niveau ontvangen, zegt de bij het bezoek aanwezige Dirk Gotink (NSC). Aan Temu legden de parlementariërs een voorbeeld van namaakproducten voor. „Het head of compliance stuurde toen twee sms’jes en het was van de webshop afgehaald. Zo simpel is dat voor ze.”

Donderdag haalt hij een ander voorbeeld aan in het parlement, een Unilever-winkel die niet van het echte Unilever is. „Waarom kan jullie algoritme dit niet goed tegengaan?”, vraagt hij aan de Temu-vertegenwoordigers.

Kort na het bezoek kondigde de Chinese overheid nieuwe richtlijnen aan om „e-commerce van hoge kwaliteit te bevorderen”. Bedrijven worden aangespoord om zich ook in het buitenland aan de regels te houden – en om te blijven groeien.

„We zullen waarschijnlijk heftige concurrentie blijven ondervinden”, verzucht het Deense parlementslid Christel Schaldemose. „Maar dan van spullen die van buiten komen en wel aan de EU-regels voldoen.”