Verhoudingen tussen Brussel en Beijing verder op scherp: Chinees JD.com mag niet meewerken aan EU-onderzoek naar overname MediaMarkt

56 minuten geleden 1

Ferme taal vanuit het Chinese ministerie van Justitie: de Europese Commissie zou „onrechtmatige extraterritoriale juridische maatregelen” treffen bij zijn onderzoek naar de overname van het Duitse MediaMarkt door de Chinese webwinkel JD.com. Donderdagavond legde het ministerie daarom een verbod op aan Chinese organisaties en personen om nog langer mee te werken met het EU-onderzoek.

Wat is hier aan de hand?

Al ruim een jaar probeert JD.com zijn Europese tegenhanger MediaMarkt over te nemen. De huidige aandeelhouders van het Duitse bedrijf zijn al akkoord met die deal, waarmee de winkelketen op 2,2 miljard euro wordt gewaardeerd.

Voor de overname is goedkeuring nodig van mededingingsautoriteiten. In een aantal van de elf landen waar MediaMarkt actief is, is die al gegeven. Maar sinds afgelopen mei loopt parallel daaraan een diepgravend Brussels onderzoek naar de deal. De Europese Commissie vermoedt namelijk dat JD.com Chinese staatssteun heeft gekregen en dat die na de overname zou kunnen zorgen voor een ongelijk speelveld.

Een van de zaken waar het onderzoek zich op richt is het uitgebreide logistieke netwerk van JD.com. Het Chinese bedrijf heeft de afgelopen jaren in Europa een stelsel van distributiecentra en eigen koeriersdiensten opgebouwd. Daarmee worden nu externe klanten en JD’s eigen Europese webwinkel Joybuy bediend.

„In het begin is het een grote investering om alle infrastructuur op te bouwen”, zei topvrouw Sandy Xu daar eerder over tegen NRC. „Dan hebben we als retailer een bepaalde omvang nodig om schaalvoordeel te behalen.” Die schaal hoopte het concern via de overname van MediaMarkt in Europa te krijgen.

De EU ziet echter aanwijzingen dat Chinese staatssteun een rol heeft gespeeld bij het optuigen van die logistiek en vreest dat MediaMarkt na de overname zo een oneerlijk voordeel heeft tegenover concurrenten. Daarvoor gebruikt de Commissie de Foreign Subsidies Regulation (FSR), EU-regels die marktverstorende buitenlandse staatssteun moeten tegengaan.

Volgens Beijing vragen de Brusselse onderzoekers om „uitgebreide en onnodige binnenlandse informatie uit China”. De Chinese regering wil dat de EU daarmee stopt – en verbiedt JD.com dus om die informatie nog langer te verstrekken. JD.com geeft geen commentaar op het verbod. Eerder wees het bedrijf de Europese beschuldigingen van de hand.

En nu?

Eerder werd verwacht dat het onderzoek tot oktober zou duren en dat de Europese Commissie dan een besluit zou nemen over de overname. Onduidelijk is nog of die planning nu blijft staan.

Volgens persbureau Reuters is het de tweede keer dat China zo’n verbod instelt op het meewerken aan een buitenlands onderzoek. Eerder gebeurde dat bij een FSR-onderzoek naar de Chinese beveiligingsscannerfabrikant Nuctech.