Wat merkt de Batavus-fietsendealer van alle roerselen rond moederbedrijf Accell?

Meer dan vierhonderd fietsen glimmen in de pas verbouwde en naar ‘nieuw’ ruikende fietswinkel aan de rand van Leeuwarden. De nog hagelwitte werkbanken steken fel af tegen de donkergrijze vloerbedekking. Jan Terpstra Cycling World, een familiebedrijf uit 1959, onderging recent een maandenlange verbouwing. De inrichting is nog niet helemaal af. Eigenaar Tim Terpstra (60) wijst naar een lege muur. „Hier zou een muurvullende sfeerfoto van een Batavusfiets komen te hangen, maar daar wachten we nog even mee.”

Het moederbedrijf van Batavus, Accell, heeft woensdag in vijftien landen uitstel van betaling aangevraagd. In de meeste gevallen leidt dat tot faillissement. Welke gevolgen dat heeft voor fietsdealers die naast Batavus ook andere Accell-merken zoals Koga en Babboe verkopen, is nog onduidelijk.

Eigenaar Tim Terpstra, die het bedrijf overnam van zijn vader Jan.

Foto Siese Veenstrato: Siese Veenstra

Jan Terpstra Cycling World werd opgericht door de vader van Tim Terpstra. Dit jaar worden zijn dochter en zoon mede-eigenaar en gaat de zaak dus naar de derde generatie. De winkel verkoopt ongeveer 1.500 fietsen per jaar, van onder andere merken als Giant, Qwic, Urban Arrow – en dus Batavus en Koga. Er staan talloze verschillende uitvoeringen en maten: van kinderfietsen tot e-bikes en van bakfietsen tot racefietsen. Ruim een kwart, ofwel 125 stuks, komt van Accell.

Huiverig

Toch maakt Terpstra zich geen grote zorgen over de toekomst, want hij gaat uit van een doorstart van het moederbedrijf. Overigens heeft de Fries nog geen officieel bericht vanuit de fietsfabrikant gekregen over de situatie waarin het bedrijf verkeert. In de tussentijd blijft hij de fietsen ‘gewoon’ aanbieden in zijn winkel, al merkt hij dat klanten huiverig zijn voor het aanschaffen van Batavus- of Kogafietsen.

De werkplaats van Jan Terpstra Cycling World. „Eigenlijk is maar één onderdeel van Batavus of Koga onvervangbaar, en dat is het frame”, zegt eigenaar Tim Terpstra.

Foto Siese Veenstra

Die ochtend kwam een echtpaar terug op hun bestelling van fietsen van Giant en Batavus. Terpstra: „We zouden de fietsen vandaag afleveren bij hen thuis, maar voor de zekerheid had ik ze vanmorgen nog even gebeld om te vertellen over de ontwikkelingen bij Accell.” Hij verzekerde de klanten dat de koop van de Batavusfiets gewoon door kon gaan, maar dat bij een faillissement de officiële fabrieksgarantie vervalt. Als een onderdeel van de fiets kapot gaat, zou Terpstra de fiets alsnog kunnen maken met andere onderdelen, zegt hij. Toch zag het stel af van de Batavusfiets: „Uiteindelijk leverden we twee Giants af.”

Terpstra wordt onderbroken. Een Duitse vrouw bedankt hem voor de goede zorgen en zegt hem gedag. Ze is op fietsvakantie en is die ochtend met haar partner aangereden door een auto. Terpstra liet haar ophalen en ontfermde zich over de fietsen. Inmiddels zijn ze weer gemaakt en kan het Duitse echtpaar hun tocht vervolgen. „Succes met je achterwiel en fijne vakantie”, zegt de Fries in het Engels. Hij vervolgt zijn verhaal.

Verdrietige zaak

„Vanaf de opening 67 jaar geleden verkopen we al Batavusfietsen. Het zou doodzonde zijn als dat niet meer kan. Maar wat er nu gebeurt, had ik ergens wel zien aankomen.” Terpstra doelt op de financiële problemen bij Accell. Alle fabrikanten hadden het zwaar na de pandemie, maar toch lukte het merken als Giant en Qwic wel om weer op te krabbelen, zegt hij. Dat komt door de bedrijfsvoering, volgens hem.

De winkel verkoopt zo’n 1.500 fietsen per jaar, van onder andere merken als Giant, Qwic en Urban Arrow, naast de Accell-merken Batavus, Koga en Babboe.

Foto Siese Veenstra

Terpstra vindt dat Accell het gevoel met de markt is verloren. Als voorbeeld noemt hij het merk Sparta, dat door gebrek aan verschil in fietsaanbod opging in Batavus. „Je kunt die twee merken goed naast elkaar laten bestaan, maar dan moet je het wel als verschillende merken neerzetten. Sparta werd uiteindelijk gewoon hetzelfde model als een Batavusfiets, maar dan met een ander merkje erop. Dat werkt niet.”

Hoewel Terpstra over het algemeen nuchter is, vindt hij het dreigende faillissement een verdrietige zaak. Daarnaast is het voor de fietsenmarkt ook niet goed dat deze grote merken misschien verloren gaan, zegt hij. „Ik denk dat ze bij concurrent Gazelle niet vrolijk in hun handen wrijven nu. Voor een florerende markt heb je concurrentie nodig. Ook daarom hoop ik op een doorstart.”

In de werkplaats van de fietsenwinkel staan tientallen fietsen klaar voor reparatie – waaronder ‘Batavussen’ en ‘Kogas’. Hoewel Accell alle productie stil heeft gezet, merken de klanten van de kapotte fietsen bij Terpstra daar bijna gelukkig niets van. „Zo’n 99 procent van alle fietsonderdelen zijn universeel, dus dan maken we een fiets met een onderdeel van een ander merk. Eigenlijk is maar één onderdeel van Batavus of Koga onvervangbaar, en dat is het frame.”