Olietankers uit Venezuela door Nederland en Curaçao aan de ketting gelegd

De olietanker Regina, die in januari tweemaal Venezolaanse olie loste in Curaçao, is door Curaçao aan de ketting gelegd. Dat bevestigt de Maritieme Autoriteit van Curaçao (MAC). Eerder meldde NRC dat de Regina voer onder valse vlag, dat de verplichte transponder uitstond en dat het schip al jaren op een Amerikaanse sanctielijst staat.

Een tweede tanker met Venezolaanse olie, de Morning Sun, is voor de kust van Sint-Eustatius aan de ketting gelegd. Dat is gedaan door de Nederlandse autoriteiten, omdat Sint-Eustatius een bijzondere gemeente van Nederland is en niet zoals Curaçao een autonoom land binnen het Koninkrijk.

Met het aan de ketting leggen van de olietankers werpen Curaçao en Nederland een hindernis op voor de olietransporten die op gang kwamen nadat de regering-Trump de Venezolaanse president Maduro ontvoerde. Uit persberichten van het Witte Huis en oliehandelaar Trafigura blijkt dat de olie uit de Regina op last van de VS in Curaçao werd opgeslagen en verhandeld zou worden ten gunste van de VS en Venezuela. Trafigura was niet bereikbaar voor commentaar.

Doordat het schip onder een valse vlag van Oost-Timor vaart, is onduidelijk wie de formele eigenaar en dus eindverantwoordelijke is van het schip, de lading en de Filippijnse bemanning die nu op het schip vast zit. De belangen zijn groot aangezien de Regina een lading olie kan vervoeren met een marktwaarde van tientallen tot zelfs enkele honderden miljoenen euro’s.

Bullenbaai

De Regina was op 15 januari de eerste tanker die door president Pisas van Curaçao dankbaar werd onthaald in de al jaren stilliggende olieterminal van de Bullenbaai. Een dag later voerde de Maritieme Autoriteit van Curaçao een inspectie uit aan boord van het schip, en bleek de veiligheid onvoldoende: onder meer de reddingsboten en het boordhospitaal waren ondermaats.

Bovendien had de MAC twijfels over de vlag van het schip, en nam daarom direct contact op met Nederland, zo bevestigt de Nederlandse Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). Deze is op basis van de ‘Schepenwet’, een rijkswet van het koninkrijk, de toezichthouder op de uitvoering van die wet, ook als het om het autonome Curaçao gaat.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken hield afgelopen donderdag in schriftelijke antwoorden aan NRC vol dat Nederland pas na vragen van NRC op 21 januari wist van de valse vlag en andere schendingen van verdragen en regelingen door de Regina.

De Regina kon half januari na het lossen van de eerste lading olie ongemoeid terugvaren van Curaçao naar Venezuela. Toen het 28 januari opnieuw aanmeerde in de Bullenbaai, greep de maritieme autoriteit van Curaçao in. Inmiddels had ‘Den Haag’ bevestigd dat het om een schip onder valse vlag ging en dat het schip waarschijnlijk ook Europese sanctieregels schond. Op 29 januari ging het schip daarom aan de ketting vanwege de valse vlag en valse veiligheidscertificaten, aldus de Maritieme Autoriteit Curaçao – het staat ook op de site van de gezamenlijke Caribische havenautoriteiten. Nader onderzoek naar de Regina moet uitwijzen of een strafrechtelijk onderzoek zal volgen en wie dan de verdachten zullen zijn.

Op de genoemde site staat ook dat olietanker Morning Sun voor de kust van Sint-Eustatius aan de ketting is gelegd, door Nederland. Een woordvoerder van de ILT bevestigt in een reactie dat de ILT de Morning Sun aan de ketting heeft gelegd omdat bij een inspectie „zoveel gebreken werden geconstateerd dat het schip niet veilig meer kon uitvaren”.

Reageren? Onderzoek@nrc.nl