De passiebloem­vlinder leeft lang dankzij een geheim dieet en een snufje genetica

De passiebloemvlinder Heliconius hewitsoni kan wel 348 dagen oud worden, een zeer respectabele leeftijd voor een vlinder. De verwante soort Dione juno leeft niet langer dan veertien dagen, een verschil van een factor 25. Zo’n extreem verschil in levensduur binnen een nauw verwante groep zie je nergens anders in het dierenrijk.

Biologen verbazen zich al langer over de lange levensduur van de Heliconius-familie. Opmerkelijk is dat deze passiebloemvlinders in tegenstelling tot hun naaste verwant als volwassene (imago) naast nectar ook stuifmeel nuttigen. Dat verzamelen ze op hun roltong waarna ze het langzaam verteren om de vrijkomende aminozuren eruit op te nemen. Het half verteerde stuifmeel gooien ze weg om weer een verse hap te nemen. Is zo’n dieet het geheime recept voor een lang leven?

Onderzoekers van de universiteit van Bristol lieten zien dat een stuifmeeldieet inderdaad bijdraagt aan de levensduur van de Heliconius-vlinder, maar ook dat dit niet het hele verhaal is. De nauw verwante soort Dryas iulia had geen profijt van stuifmeel in zijn dieet, en ook zonder stuifmeel vertoonde Heliconius kenmerken van en vertraagde veroudering (gemeten in grijpkracht). Dat laatste wijst erop dat de lange levensduur van passiebloemvlinders ook genetisch is vastgelegd.