Deense megastudie: kinderen met een slecht gebit krijgen later vaker last van hart- en vaatziekten

Een Deense megastudie laat zien: kinderen met een slecht gebit krijgen later vaker last van hart- en vaatziekten.

Het is altijd vervelend als je een gaatje blijkt te hebben. Een nieuw Deens onderzoek onthult nu echter dat kinderen die regelmatig last hebben van gaatjes of een ernstige tandvleesontsteking als volwassene vaker een beroerte of een hartinfarct krijgen.

Om dat te ontdekken koppelde het team tandheelkundige gegevens uit het verleden aan medische registraties later in het leven. Daardoor zagen ze een duidelijk patroon: hoe slechter het gebit was tijdens de jeugd, hoe vaker er later hart- en vaatproblemen ontstaan. Het onderzoek is te vinden in International Journal of Cardiology.

Vaker last van gaatjes

Het team analyseerde gegevens van bijna 568.000 Denen die zijn geboren in de jaren zestig en zeventig. Over deze mensen waren als kind tandheelkundige gegevens beschikbaar in het National Child Odontology Registry. Die gegevens vergeleken de onderzoekers met diagnoses van hart- en vaatziekten uit het National Patient Register. Ze volgden de groep tot 2018. Toen waren de deelnemers tussen de 30 en 56 jaar oud.

Leestip: Ook de Maya’s gingen naar de tandarts (bijvoorbeeld om edelstenen in hun tanden te laten lijmen)

Hun ontdekking: volwassenen die als kind veel last hadden van gaatjes hadden tot 45 procent vaker last van hart- en vaatziekten dan mensen die vroeger te maken hadden met weinig gaatjes. Als deelnemers vroeger last hadden van ernstige gingivitis, een ontsteking van het tandvlees, lag die toename rond de 41 procent. De exacte cijfers verschilden tussen mannen en vrouwen, maar de trend bleef hetzelfde. Ook viel op dat het risico op hart- en vaatziekten leek te stijgen als de mondproblemen gedurende de kindertijd erger werden.

Correlatie, geen causatie

Belangrijk om te zeggen: dit onderzoek laat alleen een verband zien. De onderzoekers kunnen (nog) niet bewijzen dat het hebben van gaatjes of een tandvleesontsteking later rechtstreeks een hartinfarct zal veroorzaken. Wel kan de uitkomst laten zien dat er mogelijk sprake is van een onderliggende reden die te maken heeft met zowel de mond als het hart.

Een mogelijke verklaring daarvoor heeft te maken met ontstekingen. Ontstoken tandvlees is namelijk niet alleen een probleem in je mond. Het kan ook later ergens anders in het lichaam een ontstekingsreactie veroorzaken. Teamlid Nikoline Nygaard zegt: “We vermoeden dat tandvleesontstekingen in de kindertijd kunnen beïnvloeden hoe het lichaam later op een ontsteking reageert.”

Het team wijst daarbij op de resultaten van eerdere onderzoeken. Zo hebben wetenschappers in het verleden een verband gevonden tussen parodontitis en een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. Ook is er een consensusrapport uitgebracht door de World Heart Federation dat stelt dat er sterk bewijs is dat parodontitis het risico op hart- en vaatziekten verhoogt. Een van de hypotheses is dat bacteriën via ontstoken tandvlees het lichaam in kunnen komen om daar andere ontstekingen aan te jagen. Dat zou mogelijk ook aderverkalking kunnen versnellen.

Leefstijl

Leefstijl blijkt mogelijk ook een rol te spelen. Zo blijkt ook uit dit onderzoek dat mensen met een hogere opleiding gemiddeld gezonder en langer leven. Daarom corrigeerden de onderzoekers hun analyses voor opleidingsniveau. Nygaard benadrukt dat daarmee niet alles is verklaard: “We kunnen niet uitsluiten dat leefstijl een belangrijke rol speelt. Maar zelfs na correctie voor opleidingsniveau blijft het verband met hart- en vaatziekten behoorlijk duidelijk.”

In Denemarken geldt dat 20 procent van de kinderen verantwoordelijk is voor 80 procent van alle geregistreerde tandproblemen. Daarom zegt onderzoeker Merete Markvart: “Het is niet zo dat je hart- en vaatziekten de wereld uit helpt door kindertanden vaker te behandelen. Als tandartsen hun inspanningen echter vooral richten op de ergste gevallen kun je die kinderen mogelijk alvast wel een zetje in de goede richting geven.”

We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook De fascinerende dingen die een paar oude tanden ons vertellen over het leven in de ijzertijd en Onderzoekers buigen zich over 3000 Vikingtanden en ontdekken dat deze beruchte zeevaarders tevens verrassend goede ‘tandartsen’ waren . Of lees dit artikel: Paarden in Mongolië gingen 3000 jaar geleden al naar de tandarts .

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!
Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week?
Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast: