Keith Richards (82), de ruigste rocker aller tijden, wil niet van ophouden weten: ‘De songs blijven maar komen, die schatjes’

WRAGH-WRGH-WRGH-WRGH-WRGH!

Daar is-ie dan. De grommende piratenlach klinkt even ontwapenend als angstaanjagend. Alsof iemand een kruiwagen met grind leeg kiepert. Maar het kan net zo goed een doodsrochel zijn tijdens een fatale hoestbui.

Dat gebeurt er nu eenmaal met je keel en luchtwegen wanneer je als tiener begint met kettingroken en er vervolgens decennialang alle mogelijke soorten drank en drugs doorheen jaagt. Het heeft van de hinnikende held in kwestie, Keith Richards (82), het toonbeeld van rebellie en onverwoestbaarheid gemaakt. Maar boven alles is ‘Keef’ de briljante gitarist en het creatieve genie van (een van) de (twee) belangrijkste band(s) uit de geschiedenis van de rock-‘n-roll: The Rolling Stones.

Hij mag dan inmiddels voorbij de tachtig zijn, volgens zijn eigen berekeningen is Richards veel ouder. „Jarenlang sliep ik gemiddeld twee keer per week”, bekende hij in zijn goudeerlijke autobiografie Life (2010). „Dat betekent dat ik minstens drie levens lang bij bewustzijn ben geweest.”

In dat boek verklapte hij ook waarom hij in tegenstelling tot zoveel generatiegenoten en latere tragisch gesneuvelden niet vroegtijdig het loodje legde. Dat was een kwestie van zelfbeheersing en zorgvuldig doseren. „Mensen denken dat ze higher worden als ze meer nemen, maar zo werkt het niet.” Met heroïne stopte hij in 1978, met cocaïne in 2006 (na een val uit een palmboom en de daaropvolgende hersenchirurgie). Zeven jaar geleden rookte hij zijn laatste sigaret.

Uithoudingsvermogen

Over uithoudingsvermogen gesproken: vrijdag verschijnt de vijfentwintigste Stones-plaat, Foreign Tongues. „All I drank was Muddy Waters”, jengelt zanger Mick Jagger getergd in het bijtende bluesnummer ‘Rough and Twisted’ waarmee het album begint. De afsluiter ‘Beautiful Delilah’ is een cover van Chuck Berry.

Daarmee is de cirkel rond, want het zijn uitgerekend deze twee grootheden die de springstof vormden voor de oerknal waarmee The Rolling Stones in 1962 het universum zouden opblazen. De aanleiding: Richards kwam Jagger tegen op een Londens treinperron met platen onder zijn arm van blueslegende Muddy Waters en rock-‘n-roller Chuck Berry en kon nauwelijks geloven dat er ook maar één andere landgenoot bestond voor wie die artiesten evenveel betekenden. Een onafscheidelijk duo – The Glimmer Twins – was geboren. De rest is geschiedenis.

De theorie van Foreign Tongues als alfa en omega van zijn band is „geweldig”, vindt Richards. Al had hij dat zelf nog niet zo bekeken, zegt hij grijzend via een Zoom-verbinding vanuit The Hit Factory, een legendarische studio in Manhattan waar talloze, iconische (Stones-)klassiekers zijn opgenomen. Ondanks de tropische temperaturen – „pfff, echt zo’n New Yorkse hittegolfdag” – draagt Richards een grote zwarte muts over zijn witgrijze lokken.

Trag(ikom)edie

Hoe goedgemutst hij is, blijkt al na vijf minuten. Want als Richards net heeft verteld hoe blij hij is dat er op het album nog twee nummers staan waarop de in 2021 overleden drummer Charlie Watts meespeelt en begint uit te leggen waarom de band ook een eerbetoon wilde brengen aan zangeres Amy Winehouse staren de ruigste rocker aller tijden en de vloekende verslaggever allebei naar een scherm waarop het gezicht van de ander is bevroren.

Wifi-storing… en dat ligt niet aan New York. Achteraf blijkt de platenmaatschappij alle verloren tijd, quotes én piratengeschater te hebben opgenomen.

Het transcript van die trag(ikom)edie:

„Toen we ons afvroegen wie we gingen coveren viel de keuze unaniem op Amy. Mick Jagger neuriede haar weergaloze nummer ‘You Know I’m No Good’ soms in de studio, en dat bleef bij ons rond zoemen. Het past ook bij The Stones: in onze begintijd bestond de helft van onze nummers uit nummers van onder meer Sam Cooke en The Drifters. Met deze versie van Amy’s geweldige nummer nemen we onze hoed af voor een fantastische songwriter die veel te vroeg is heengegaan, de arme schat.”

(…lange, heel erg ongemakkelijk stilte…)

„Ehm, are we stuck?”

(…stilstaand beeld…)

„WRAGH-WRGH-WRGH-WRGH-WRGH!”

(…onverstaanbaar gestotter, gestamel en gescheld aan de andere kant van de lijn…)

„Frank’s gone! WRAGH-WRGH-WRGH-WRGH-WRGH!”

(…zwetende, vuurrode en verontschuldigende verslaggever keert terug via provisorische telefoonverbinding waarbij het niet lukt om zichzelf in beeld te brengen…)

„Don’t worry about it, Frank. I’ve seen you, brother. I know what you look like!”

Kloppen de geruchten dat Foreign Tongues niet jullie laatste album is?

„Tjsa, er zal altijd worden gespeculeerd over de laatste plaat van The Rolling Stones. Maar dat is precies wat het is: speculatie. Ik weet het echt niet. We zullen het vanzelf ontdekken.”

Maar jullie gaan niet meer op tournee toch?

„Niet dit jaar, want we hadden tijd nodig om alles af te maken. Maar ik zie geen reden waarom het volgend jaar niet zou kunnen. Het is gewoon een kwestie van timing. Als iedereen erbij kan zijn, is heel goed mogelijk dat we nog optreden.”

Ik dacht dat het niet meer ging vanwege artritis in je vingers.

„Oh nee hoor, daar heb ik al jaren last van. Maar gelukkig doet het geen pijn. Als ik naar mijn handen kijk, denk ik alleen dat het wél pijn zou moeten doen.”

Is het moeilijk om na bijna 65 jaar Stones-historie nog nieuwe nummers te maken?

„Liedjes schrijven is zo’n verdomd vreemd ding. Het is geen baan waarbij je kunt zeggen: oké, nu is het tijd om ervoor te gaan zitten. No sir, zo werkt het niet. Als je erover nadenkt, komt er niets. Maar als je het met rust laat, overvalt het je. Je hoeft er alleen maar te zijn.”

„Juist dat maakt het zo leuk en op die manier kost het ook veel minder moeite. Alleen: het betekent dat je nooit vrij bent, want je moet altijd je oren openhouden en waakzaam zijn. Je bent een soort waarnemer die continu alles in gaten houdt en ook een terloops zinnetje van een toevallige voorbijganger moet oppikken.”

Maar wordt je nalatenschap geen molensteen als elk nieuw nummer moet concurreren met ‘Gimme Shelter’, ‘Jumping Jack Flash’ of ‘Sympathy for the Devil’?

„Liedjes komen en gaan nu eenmaal. Maar bij mij blijven ze maar komen, die schatjes. Zodra het moeilijk wordt, moet je stoppen en wachten tot ze opnieuw passeren en je ze kunt grijpen. Bovendien zoeken Mick en ik altijd naar vaatjes waaruit we niet eerder hebben getapt. Niet in hokjes blijven hangen en jezelf blijven verrassen houdt het interessant.”

Klopt het dat je vroeger met je gitaar sliep?

„”Dat doe ik nog steeds, echt waar. De song writing shop namelijk is altijd open. Die winkel sluit nooit, want je weet nooit wanneer er weer iets binnenwipt. Dat kan ook zomaar gebeuren als the old lady (koosnaam voor Patti Hansen met wie Richards sinds 1983 is getrouwd, red.) nog slaapt of wanneer je om vier of vijf uur ’s ochtends de hond eten geeft. Daarom moet mijn gitaar altijd heel, heel dicht in de buurt zijn.”

Dus eigenlijk is er niets veranderd? Je schrijft nog net zoals vroeger en bent als gestopte roker misschien wel gezonder dan ooit?

„Dat weet ik niet zeker, maar ik ben in ieder geval nog in leven.”

Volgens de fans blijf je dat tot in de eeuwigheid. Mocht de atoombom vallen, luidt de hardnekkige rock-‘n-roll-mythe, dan zullen alleen Keith Richards en kakkerlakken dat overleven.

„Dat is het dan inderdaad: ik samen met mijn vriendjes.”

Is het vermoeiend om altijd een icoon te zijn?

„Ik heb ermee leren leven. Je kunt overal aan wennen en dit is al zo lang gaande. Als het geen invloed heeft op mijn dagelijks leven, denk ik er niet zo veel over na. Maar soms is het vervelend. Als ik naar de bioscoop wil, kom ik pas halverwege de zaal binnen. Zodra ik zit, begin meteen alle uitgangsborden te zoeken. Daarna hoor ik al snel de eerste persoon fluisteren: ‘Hij is het! Hij is het écht!’ En dan heb ik dus voor iedereen de film verpest.”

Misschien is iedereen je juist vreselijk dankbaar omdat je muziek zoveel voor ze heeft betekend.

„Thank you very much! Nou, ik zal het onthouden voor de volgende keer dat ik wéér geen film kan zien! WRAGH-WRGH-WRGH-WRGH-WRGH!”