Rechters Internationaal Strafhof zien voldoende bewijs: Rodrigo Duterte vervolgd voor misdaden tegen de menselijkheid

Het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag gaat Rodrigo Duterte, oud-president van de Filipijnen, daadwerkelijk vervolgen voor misdaden tegen de menselijkheid. Dat heeft het hof donderdag bekendgemaakt. Duterte wordt verantwoordelijk gehouden voor de meedogenloze war on drugs gedurende zijn regeertermijn (2016-2022) en in de jaren daarvoor als burgemeester van Davao City, met naar schatting duizenden doden tot gevolg.

Vorig jaar werd de inmiddels 81-jarige Duterte opgepakt en uitgeleverd aan het Haagse Strafhof. Sindsdien zit hij vast in een ‘humanitaire’ VN-gevangenis in Scheveningen, waar hij relatief veel vrijheden geniet.

Drie rechters waren het er donderdag unaniem over eens dat er in ieder geval voldoende bewijs is om te stellen dat Duterte verantwoordelijk is voor tientallen moorden op drugsdealers en -gebruikers. De rechters zagen bewijs dat Duterte expliciet beleid „ontwikkelde, uitdroeg en implementeerde” dat vermeende drugscriminelen zou ‘neutraliseren’. In totaal vermoordden de politie en huurmoordenaars onder leiding van Duterte duizenden mensen. Daarbij waren ze gemotiveerd door geld of door angst voor hun eigen leven.

Toen het Strafhof in 2018 een voorlopig onderzoek opende naar de situatie in de Filipijnen, trok Duterte zijn land snel terug uit het ICC-oprichtingsverdrag. Zijn advocaten pleitten dat het Strafhof om die reden geen jurisdictie heeft over het land, maar dat argument werd woensdag door een meerderheid van de Kamer van Beroep van het Strafhof afgewezen. De Filipijnen waren ten tijde van het plegen van de misdaden immers wél lid.

Bovendien zou het bestaansrecht van het Internationaal Strafhof worden ondermijnd als een land of leider vervolging zou kunnen voorkomen door zich snel uit het ICC-verdrag terug te trekken op het moment dat er consequenties voor ernstige misdaden dreigen. Het is nog niet bekend wanneer de zaak tegen Duterte van start gaat. De oud-president ontkent nog altijd schuld.