Vooral geen drama: Jetten is koel en analytisch in zijn eerste persconferentie

Rob Jetten, sinds deze week premier van Nederland, was voor zijn gevoel „al eindeloos aan het woord geweest”. Hij dacht ook dat „alle vragen zo’n beetje wel gesteld zijn”, na een tweedaags Kamerdebat over de regeringsverklaring. Van Jetten kwamen geen gewichtige woorden over de belangrijke traditie van de wekelijkse persconferentie van de minister-president in perscentrum Nieuwspoort, zoals zijn voorganger Dick Schoof in 2024 wel had gedaan.

Aan de andere kant: er waren deze week ook geen grote incidenten geweest, zoals Schoof wél had meegemaakt in zijn eerste week als premier. Schoof had er net twee dagen op zitten waarin hij van coalitiegenoot Geert Wilders (PVV) het verwijt „slappe hap” had gekregen, en hij had ruzie gemaakt met zijn vicepremier Fleur Agema (ook PVV).

Voor het eerst sinds juli 2002, de eerste dagen van Jan Peter Balkenende, stond er een nieuwe premier op de wekelijkse persconferentie die niet de samenwerking met de PVV hoefde te verdedigen. Ook Mark Rutte moest dat doen, in 2010, toen de PVV zijn minderheidskabinet gedoogde en hij op zíjn eerste persconferentie moest uitleggen dat hij écht de premier van alle Nederlanders zou worden.

Jetten kreeg op zijn eerste persconferentie vragen over andere zaken dan de PVV. Het ging bijvoorbeeld over een post op het Instagram-account van Hans Vijlbrief, minister van Sociale Zaken en partijgenoot van Jetten. Vijlbrief was te zien met minister Rianne Letschert (Onderwijs, D66), waarbij een hiphopnummer met de tekst „bitches willen met me naar bed” te horen was. Jetten nam daar afstand van. „Denk er eerst wat langer over na voor je zoiets plaatst. Dit was ongepast.”

Tien jaar ‘ontzettende’ homohaat

Om antwoord te bieden aan „de haters”, wil Jetten zichzelf ook als privépersoon op sociale media blijven laten zien. „Ik heb al tien jaar te maken met ontzettende homohaat. Dat leidt elke dag tot bedreigingen en elke week tot aangiftes. Daarom heb ik hier bewust voor gekozen, en probeer ik het persoonlijke en het politieke te combineren.”

Lees ook

In zijn eerste twee dagen als premier ontving Jetten op X tweehonderd homofobe berichten

Wel op een andere manier moest premier Jetten zich verantwoorden voor samenwerking met radicaal-rechts. Tijdens het debat bleek deze week dat de coalitie een deal over de AOW had gesloten met de SGP en de Groep Markuszower van PVV-afsplitser Gidi Markuszower. Een groot deel van de oppositie wil de AOW-hervormingen van het minderheidskabinet van tafel krijgen, maar door deze deal werd alleen een afgezwakte motie aangenomen. Daarin staat dat gezocht moet worden naar verzachting voor specifieke groepen.

Jetten keek zakelijk naar de samenwerking met de Groep Markuszower, zo bleek. Als minderheidskabinet hebben we nu eenmaal andere partijen voor meerderheden nodig, zei hij, en de ene keer haal je die op rechts, dan weer op links. Het tekende zijn houding tijdens de persconferentie: hij klonk koel, analytisch en straalde uit dat hij vooral geen drama wilde.

Ook over zijn voorgangers wilde Rob Jetten niet te lang praten. PvdA’er Wim Kok (premier tussen 1994 en 2002) was hij als kind een keer in het bos tegengekomen. Balkenende was premier toen hij op school zat. Rutte was het toen hij de politiek in ging. Rob Jetten wilde het niet te veel over zijn voorgangers hebben, „ik moet mijn eigen weg vinden”.