Vrijmarkten in het hele land, koning viert Koningsdag in Dokkum

2 uren geleden 1

Kleine kans dat de Britten, Belgen of Denen in de verjaardagen van ‘hun’ respectievelijke koningen Charles, Filip of Frederik aanleiding zien de inhoud van hun zolder op een kleedje op straat tentoon te spreiden. Of de vorstelijke verjaardag als de perfecte gelegenheid beschouwen om juist die ene spijkerbroek, Agatha Christie-roman of de zelfgemaakte cupcakes van de buren aan te schaffen.

In Nederland is dat wel het geval. Ook deze Koningsdag, waarop koning Willem-Alexander 59 jaar wordt, grijpen Nederlanders aan om te struinen over de vrijmarkt in hun stad of dorp, op zoek naar spullen en/of gezelligheid. In menig plaats probeerden verkopers al dagen op voorhand met stoepkrijt hun plekje af te bakenen. In Utrecht ging de vrijmarkt al op zondag van start.

De vrijmarkt als onderdeel van – toen nog – Koninginnedag, maakte opmars in de jaren zeventig. In 1988, de populariteit van haar afstandelijke regeerstijl was tanende, bracht zelfs toenmalig koningin Beatrix een bezoek aan zo’n vrijmarkt. Daar, in de Amsterdamse Jordaan, begaf ze zich „losjes onder het gewone volk”, schreef NRC eerder. Een voorbijganger zoende haar.

Nog zo’n gebruik: feest op de avond voor de vorstelijke verjaardag. Koningsnacht verliep dit jaar relatief rustig, in de grote steden zijn geen grote incidenten gemeld. Utrecht riep zondagavond op om niet meer naar de binnenstad te komen, pleinen als het Janskerkhof en Vredenburg waren snel vol.

Koning Willem-Alexander spendeert Koningsdag in Dokkum. Maandagochtend om iets na 11.00 uur stapte hij daar uit een bus, die werd begeleid door Friese paarden. Burgemeester van de gemeente Noardeast-Fryslân Johannes Kramer ontving de koninklijke familie deels in het Fries. Hij feliciteerde de koning met zijn verjaardag („tige, tige lokwinske’) en verwees naar de Elfstedentocht („It giet oan”). Daarna begonnen ze aan een wandeling door de stad.

Eerder op de dag publiceerde de NOS de resultaten van een jaarlijkse koningshuisenquête van Ipsos I&O. Daaruit blijkt dat zes op de tien respondenten de monarchie steunt, net als vorig jaar. De helft van de ondervraagden vindt wel dat het koningshuis te veel geld kost. Koning Willem-Alexander kreeg, net als in 2025, het rapportcijfer 6,9.