Waarom het nieuwe kabinet een enorme mislukking wordt – of juist niet!

Hebben jullie dat ook? Dat je al een week met een steen in je maag zit. Over dat nieuwe kabinet. Het derde in vier jaar tijd. Al die glunderende ministers en staatssecretarissen op het bordes. Hoopvol.

Ze gaan „knoerthard” werken, zei stikstofminister Jaimi van Essen. Er is een „code interbestuurlijke verhoudingen”. Die afspraken bevat, zo las ik in de Volkskrant, „over een goed samenspel tussen overheden, om maatschappelijke opgaven sneller, effectiever en democratisch gelegitimeerd aan te kunnen pakken”. Ik weet het niet hoor.

Tuurlijk. Ik gun het Rob Jetten van harte. Enorme klus, zo’n minderheidskabinet. Respect dat hij het (weer eens) probeert. Maar ik denk dat we eerlijk moeten zijn. Dit experiment gaat faliekant mislukken. En wel hierom.

1Rob Jetten is de jongste premier ooit

Terwijl mensen in crisistijd (Rusland, Donald Trump, Ajax) liever een ouwe rot willen die eruitziet alsof hij de Tweede Wereldoorlog persoonlijk heeft meegemaakt. Denk aan Abe Lincoln, Dwight Eisenhower, en Japke-d. Bouma.

2Rob Jetten is een millennial, in een millennial-kabinet

De generatie die iedereen haat. ‘Melkmuilen’ voor de fossielen van Vandaag Inside.  Geringschattend bekeken door de andere millennials (zelfhaat). En voor de snotneuzen aan Gen Z-zijde juist onderdeel van het probleem. Gelukkig mogen de pubers van de generatie Alpha nog niet stemmen.

3Het nieuwe kabinet moet elke deal bevechten

Is voor elk besluit afhankelijk van de oppositie. Of nou ja, oppositie. Een oppositie heb je bij een meerderheidskabinet. Voor de vorm. In dit minderheidskabinet is er geen oppositie, maar zijn het mensen tegen wie je hebt gezegd: je mag niet meedoen aan het kabinet, maar ik kom wel op elk dossier je toestemming vragen. Een ongeluk in slow motion.

4 Het kabinet is afhankelijk van politici die de coalitiepartners ‘iets gaan gunnen’

Tuurlijk joh. Politici die elkaar iets gunnen. Alsof je een haai vraagt of hij de sappige enkels van de badgasten een beetje wil sparen. Alsof je een bloedhond vraagt of hij vier jaar groente wil eten.

5Rob Jetten is altijd vriendelijk

Heeft geen rafelrandjes. Geen vijanden. Hij is de yup die strak in het pak het thuishonk van de Hells Angels binnenstapt, en met een grote grijns een latte macchiato bestelt. Ik heb, als de wereld in de fik staat, liever een straatvechter als baas van het land. Die tot de tanden getatoeëerd de vijand toespreekt. Terwijl hij met een groot mes z’n nagels schoonmaakt.

6D66 is progressief. Of nou ja…

Dat profiel hádden ze. Terwijl ze nu het meest rechtse coalitieakkoord in tijden moeten gaan uitvoeren. Als zetbaas van de VVD. Rob Jetten is daarmee een vegetariër die de barbecue aansteekt op een BBB-feestje. De meest ongeloofwaardige premier sinds Dick Schoof.

7Rob Jetten wil luisteren, verbinden en samenwerken

Euh, Rob. Luisteren is gevaarlijk. Dan hoor je namelijk wat iedereen wil. En wat iedereen wil, dat kan niet. „Verbinden” wordt in Nederland, behalve als een jeukwoord, meestal gezien als een teken dat iemand de realiteit nog niet kent. En samenwerken? Dat is in Nederland meestal wachten tot incompetente mensen zijn uitgepraat. En dat kan lang duren.

Zullen we de nieuwe verkiezingen maar vast gaan uitschrijven, dan?

Nou. Wacht even. Het kan namelijk nog dat er een wonder gaat gebeuren. Want:

1We krijgen eindelijk weer eens inhoudelijke debatten

Omdat er geen dichtgetimmerd coalitieakkoord ligt, moeten politici zich de blaren op de tong praten om anderen te overtuigen.

2Iedereen ruikt dat-ie wat voor elkaar kan krijgen

Meer fatbikes, maar ook meer budget voor onderwijs. Weer 130 op de snelweg, maar ook meer vrouwenrechten. Minder varkens, maar ook meer bezuinigen op de publieke omroep – het kan allemaal!

3Als het nu mislukt, krijgen we Dick Schoof terug

Dat wil echt niemand, inclusief Dick Schoof. Dus dit gaat gewoon vier jaar een succes worden.

4We zijn Marjolijn Faber kwijt

Winst.

5Verder is Rob Jetten goedgekleed. Bescheiden

Wil niet in het Catshuis wonen – zo geeft hij het goede voorbeeld op de huizenmarkt. En er hangt die positieve vibe van de bromance met Henri en Jesse. Een stoere, liefdevolle spanning. En stoere liefdevolle spanning gaat altijd meer brengen dan haat en vergelding.

6In die zin is het kabinet-Jetten eigenlijk een antwoord op deze gepolariseerde tijden

Want we hebben nu een premier die jong maar tóch ervaren is (want al begonnen met politiek toen hij vier jaar was). Vernieuwend én stabiel. Verbindend (met de VVD) én hard (tegen minima, zieken en werklozen). Sympathiek én meedogenloos.

7En Rob Jetten heeft een Argentijnse verloofde!

Die hem er doorheen sleept. Die exotische energie geeft. En kan zeggen dat Rob „een beetje dom” is als hij iets afschuwelijks heeft gezegd.

8Wat bovendien enorm helpt: de verwachtingen zijn laag

Zó laag, dat alles wat ook maar een flintertje succes heeft al een enorme vooruitgang is. Dit kabinet zou wel eens kunnen slagen omdat er niets, maar dan ook niets, van ze verwacht wordt. Wat ik bedoel: Nederland verwácht al dat het mislukt.

Iedereen die er langer dan 11 maanden zit, is een doorslaand succes.