Waarom is Max Verstappen zo uitzonderlijk? Genetica geeft verrassend antwoord

Twee uitzonderlijke sporters zouden samen nog uitzonderlijkere kinderen moeten krijgen. Dat klinkt logisch, maar de natuur werkt vaak precies de andere kant op en trekt extreme eigenschappen terug richting het gemiddelde. Juist daarom is het zo bijzonder dat Max Verstappen zijn beroemde vader overvleugelde.  Diederik legt uit hoe het zit in deze video.

Veel mensen denken dat je talent of fysieke eigenschappen simpel kunt doorgeven. Alsof je met twee uitzonderlijke ouders vanzelf een nog uitzonderlijker kind krijgt. Maar zo werkt genetica niet. Neem lengte. Als twee lange mensen bewust samen kinderen krijgen, zullen die kinderen gemiddeld vaak ook lang zijn, maar meestal minder extreem lang dan je op basis van de ouders zou verwachten.

Dat komt doordat eigenschappen als lengte niet worden bepaald door één gen, maar door een hele verzameling genetische varianten. Lange mensen hebben daarvan relatief veel gunstige varianten, maar nooit alle. Combineer je twee van zulke sets, dan kunnen ook juist de minder gunstige varianten samenkomen. Het is een beetje alsof twee mensen allebei een goed kaartspel hebben, maar ook een paar slechte kaarten. Na het schudden kan de uitkomst juist minder sterk zijn dan gehoopt.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!

Dat inzicht werd in de negentiende eeuw al zichtbaar toen Francis Galton onderzocht of mensen te “fokken” zijn zoals paarden. Zijn conclusie was juist het tegenovergestelde: extreem lange ouders krijgen gemiddeld minder extreme kinderen. Dat heet regression to the mean, of terugkeer naar het gemiddelde. En het laat meteen zien waarom eugenetica niet alleen moreel verwerpelijk is, maar ook genetisch veel minder maakbaar dan aanhangers denken.

Afbeelding bovenaan dit artikel: Steffen Prößdorf, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=152813521