Wetenschappers lieten het internet kiezen: zo kreeg deze keverslak zijn naam

Een dier uit de diepzee heeft een naam gekregen dankzij het internet.

Onderzoekers lieten het publiek meedenken over de wetenschappelijke naam van een pas ontdekte keverslak, een soort weekdier met acht harde platen op zijn rug. De soort heet nu officieel Ferreiraella populi en staat beschreven in het tijdschrift Biodiversity Data Journal.

Creatieve suggesties

Het verhaal begon niet in een laboratorium, maar op YouTube. De bekende YouTuber Ze Frank liet de bijzondere diepzeekeverslak zien in een aflevering van zijn serie True Facts. Dat trok veel aandacht. Samen met de Senckenberg Ocean Species Alliance (SOSA) en uitgever Pensoft Publishers besloten onderzoekers de kijkers uit te nodigen: bedenk een wetenschappelijke naam en leg die vervolgens uit. Binnen een week kwamen er via sociale media meer dan 8.000 suggesties binnen.

Volgens professor Julia Sigwart was die ervaring overweldigend. “We waren echt verrast door de enorme stroom reacties en de grote hoeveelheid creatieve naamsuggesties,” zegt ze. De onderzoekers kozen uiteindelijk voor Ferreiraella populi. Het tweede deel, populi, is Latijn en betekent “van het volk” of “van de mensen”. De naam werd door elf verschillende deelnemers onafhankelijk van elkaar voorgesteld.

Leestip: Het lijkt wel een Disney-figuurtje: maak kennis met dit nieuwe, schattige visje uit de diepzee

Er waren ook andere creatieve opties. Zo was er ook Ferreiraella stellacadens, dat je kunt vertalen als “vallende ster-keverslak”. Die naam verwees naar het patroon op het dier en naar het feit dat het dier ‘beroemd’ werd tijdens de wedstrijd. Een andere suggestie was Ferreiraella ohmu, een knipoog naar een wezen uit een film van Studio Ghibli, en daarmee een verwijzing naar Japan, waar de soort is gevonden.

Gezonken houtstukken

Keverslakken worden wel eens omschreven als een kruising tussen een slak en een kever. Anders dan veel andere weekdieren hebben ze niet een grotere schelp, maar acht kleinere, losse platen op hun rug. Dat helpt ze om zich stevig vast te klemmen aan ruwe oppervlakken. Sommige soorten kunnen zich zelfs oprollen tot een soort bal ter bescherming.

De nieuwe soort leeft bovendien op een heel specifieke plek: exclusief op gezonken houtstukken in de diepzee. Het dier werd in 2024 gevonden in de Izu-Ogasawara-trog, op zo’n 5.500 meter diepte. Dat is een wereld zonder zonlicht, met hoge druk en lage temperaturen. Toch zit ook daar leven. Volgens de onderzoekers hoort Ferreiraella populi bij een zeldzame groep keverslakken die bijna alleen voorkomt op zogenoemde ‘wood-falls’: stukken hout die naar de zeebodem zakken en daar jarenlang een kleine leefwereld vormen.

De keverslak zelf heeft een stevige ‘rasptong’. Je kunt de tong zien als een soort schuurpapier waarmee het dier voedsel van een oppervlak kan afschrapen. Bij dit dier kan ook permanent een kleine gemeenschap van wormen leven, vlak bij de staart. Die wormen eten van de uitwerpselen van de keverslak. Het klinkt misschien vies, maar in de diepzee wordt bijna niets verspild.

Meer dan een formaliteit

Het onderzoek laat zien hoeveel soorten in de zee nog niet onderzocht zijn, vooral in de diepzee. Sigwart zegt: “Ferreiraella populi laat zien hoe groot de biodiversiteit in de oceaan is: het grootste deel is nog niet onderzocht. Veel soorten sterven uit voordat we überhaupt weten dat ze bestaan. Dat geldt zeker voor ongewervelde zeedieren.”

Daarom is het benoemen en beschrijven van soorten meer dan een formaliteit. Een soort krijgt pas echt een plek in de wetenschap als hij officieel is beschreven en een naam heeft. Normaal kan dat proces volgens Sigwart heel lang duren. “Het duurt vaak tien, soms wel twintig jaar voordat een nieuwe soort is bestudeerd, beschreven, benoemd en gepubliceerd,” zegt ze. “We willen dat proces versnellen en tegelijkertijd het publiek introduceren aan nieuwe soorten. Dat is extra relevant nu de diepzee onder druk staat, bijvoorbeeld door de plannen voor diepzeemijnbouw.”

We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Hoe deze diepzeeworm overleeft op een giftige oceaanbodem en Vernoemd naar Darth Vader: dit reusachtige pissebed heerst in de diepzee . Of lees dit artikel: Nederlander bewijst bestaan van mysterieuze monstergolven in diepzee: ze zijn extremer dan extreem .

Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!