Zo leer je een robot hoe hij een mango moet snijden

Ver buiten het zicht van Silicon Valley werken duizenden mensen aan het vervangen van zichzelf. In India, zo zag AFP-fotograaf Ramesh Satish Babu, nemen mensen soms wel 90 video’s per dag op van de simpele, repetitieve handelingen en werkzaamheden die ze uitvoeren, met als doel er AI-systemen mee te trainen die kunnen worden gebruikt om robots die handelingen te laten imiteren.

Ze schillen fruit, vouwen kleding op, zetten koffie, slijpen potloden, leggen krijtjes op volgorde, vouwen papieren bloemen of smeren boterhammen, telkens in een video van een paar minuten. Digitale data verwerken lukt wel, maar dit soort puur menselijk werk kunnen robots nog niet goed zonder er een bende van te maken, dus moeten ze het leren van mensen.

Met een camera op hun voorhoofd of een camerabril op, soms met bewegingssensoren op hun armen of benen of met speciale handvaten, worden alle handelingen van echte mensen nauwgezet opgeslagen. Iets meer dan 2 euro per uur krijgen ze ervoor, zegt een 25-jarige vrouw die haar bezigheden in de keuken opneemt in de Zuid-Indiase stad Chennai.

Ze stuurt haar opnames via een speciale app naar Objectways, een Amerikaans AI-bedrijf dat veel werkt met banken in verschillende landen, waaronder de Rabobank en Van Lanschot. Objectways heeft ook een eigen AI-studio, waar mensen dezelfde soort handelingen doen in een studiosetting.

De ontwikkelaars noemen dit ‘egocentrische data’. What’s in a name? Veel AI-bedrijven trainen hun modellen in lagelonenlanden. Eerder beschreef Time Magazine hoe OpenAI, het bedrijf achter ChatGPT, zijn inhoudsfilter liet trainen in India, Oeganda en Kenia. In dat laatste land moesten werknemers zich voor minder dan 2 euro per uur door de meeste duistere teksten worstelen om aan te geven waar gebruikers van ChatGPT niet aan mochten worden blootgesteld: kindermisbruik, moord, zelfmoord, incest, zelfbeschadiging, bestialiteit en meer.

Met een GoPro-camera op zijn hoofd is een medewerker van AI-bedrijf Objectways bezig in een model-badkamer in het kantoorgebouw in de Zuid-Indiase deelstaat Tamil Nadu.

Foto Ramesh Satish Babu/AFP

Dat soort verhalen en deze foto’s bieden inzicht in een kant van AI die we meestal niet zien. De belofte is dat AI en robots vervelend of saai werk uit handen nemen, zodat wij mensen leukere en betere dingen kunnen doen met onze tijd. Maar voorlopig is die wereld nog omgekeerd. En zodra de robots komen, is ook dat inkomen vergeven.