Die dikke spierballen heb je misschien te danken aan deze darmbacterie

Dat je darmen invloed hebben op je humeur, je gewicht en je immuunsysteem, dat wisten we al. Maar dat een specifieke bacterie in je ingewanden bepaalt hoe sterk je bent? Dat is nieuw.

Onderzoekers van de Universiteit van Almeria hebben een opvallende studie gepubliceerd in het vakblad Gut. In de studie tonen zij aan dat de darmbacterie Roseburia inulinivorans rechtstreeks gekoppeld is aan spierkracht. Dat is zowel bij mensen als bij muizen het geval.

De onderzoekers ontdekten dit door de darmflora van 123 proefpersonen onder de loep te nemen. Er deden 90 jongvolwassenen (gemiddeld 22 jaar) en 33 ouderen (gemiddeld 68 jaar) mee. Deelnemers met meer R. inulinivorans in hun ontlasting waren aantoonbaar sterker. Ouderen bij wie de bacterie aanwezig was, hadden maar liefst 29 procent meer knijpkracht dan degenen zonder. Bij jongeren gold: hoe meer van de bacterie, hoe beter ze scoorden op zowel knijpkracht als been- en bankdrukken.

Grotere spiervezels

Om te bewijzen dat het niet bij een toevallige correlatie blijft, gaven de onderzoekers muizen de bacterie via een slangetje in de maag. Dat gebeurde acht weken lang dagelijks. De muizen kregen op voorhand antibiotica om hun eigen darmflora grotendeels uit te wissen.
Muizen die R. inulinivorans kregen, waren na vier weken al zo’n 30 procent sterker in hun voorpoten dan de controlegroep. Die vooruitgang hield aan tot het einde van het experiment. Muizen die een van de twee verwante bacteriesoorten kregen, werden helemaal niet sterker. Geen van de muizen deed aan lichaamsbeweging. De krachttoename kwam puur door de bacterie.

Onder de microscoop bleek er ook iets veranderd in de spieren zelf. De spiervezels van de behandelde muizen waren groter en ze hadden verhoudingsgewijs meer type II-vezels (ook wel ‘snelle’ spiervezels genoemd). Dat zijn de vezels die je gebruikt bij explosieve, korte bewegingen. Normaal gesproken bouw je die op door intensief te trainen.

Minder van de bacterie naarmate je ouder wordt

Ouderen blijken minder R. inulinivorans in hun darmen te hebben dan jongvolwassenen. De onderzoekers bevestigden dit in hun eigen proefpersonen en ook in een grote openbare databank.

En dat telt, want spierverlies is een van de grootste gezondheidsproblemen op latere leeftijd. Als een dalende hoeveelheid van deze bacterie daaraan bijdraagt, kan in theorie een nieuw supplement worden ontwikkeld om je sterk te houden terwijl je ouder wordt.

Nu nog klinisch onderzoek bij mensen

De onderzoekers zijn hier wel voorzichtig mee; voorlopig gaat het om proeven bij muizen en observaties bij mensen en er zijn nog geen klinische onderzoeken gedaan waarin ouderen de bacterie als supplement krijgen. Ook is het zo dat de bacterie niet permanent bleef plakken in de darmen van de muizen: drie dagen na de laatste toediening was er al niets meer van te vinden. Het effect lijkt dus te werken via tijdelijke signalen of stofwisselingsproducten, niet doordat de bacterie zich definitief vestigt.

Desondanks zijn de resultaten goed genoeg om de volgende stap te rechtvaardigen: klinisch onderzoek bij mensen. De auteurs hebben op basis van hun bevindingen inmiddels een patent aangevraagd voor het gebruik van R. inulinivorans bij het verbeteren van spiermassa en -kracht. Voorlopig kun je nog geen potje R. inulinivorans bij de drogist kopen, maar ooit misschien wel.

We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Je verliest al spiermassa als je twee weken niets doet en Tijd voor het krachthonk: meer spieren en minder buikvet goed tegen hersenveroudering. Of lees dit artikel: Waarom je fitness-app je motivatie juist kan verlagen.

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast: