Jiri Taihuttu: ‘Mijn kracht is dat ik een verhaal kan vertellen op gitaar’

Tussen het beantwoorden van vragen droomt zanger en gitarist Jiri Taihuttu (28) soms even weg. Dan speelt hij in zijn studio een rifje op zijn gitaar, een Gibson Les Paul. Hij heeft ‘m al sinds zijn 14de, de gebruikssporen zijn duidelijk zichtbaar. Na dit interview heeft hij een afspraak staan met de gitaardokter, de snaren „kletteren”. Op het diepblauw geverfde hout staat in sierlijke letters de naam van zijn nieuwe softrockband, De Nachtwacht. Het is een referentie naar The Night’s Watch, een orde van gevallen figuren uit de HBO-serie Game of Thrones, die de zeven koninkrijken tegen kwaad van buitenaf beschermen.

Ben je zelf een nachtbraker?

„Niet meer. Vroeger leefde ik echt ’s nachts, alle studio-uren waren in de nacht. Nu probeer ik vroeg te slapen. Vannacht ben ik voor het eerst ever om kwart voor elf in slaap gevallen. En ik heb zelfs de hele nacht doorgeslapen. Dat is heel nice, want ik heb al een jaar of zes last van insomnia. Dat begon nadat een van mijn beste vrienden overleed. Veel klachten zijn inmiddels wel verwerkt, maar dit is gebleven. Soms kom ik helemaal niet in slaap, soms word ik om drie uur wakker en ben ik klaarwakker. In het begin was het zo heftig dat ik niet durfde te slapen, ik ging stemmen horen, geklop, dat soort shit, alsof ik in een bad trip zat. Met medicatie is dat nu gelukkig wel onder controle. En structuur in mijn leven, dat werkt ook. Ik zit eigenlijk extreem goed in m’n vel.” Hij klopt het snel af op zijn tanden.

Taihuttu begon op zijn tiende aan het conservatorium in Amsterdam als flamencogitarist. Op zijn zeventiende verruilde hij dat pad voor hiphop, eerst als frontman van het Venlose collectief ANBU en later solo als Jiri11. Hij werkte onder anderen met Ronnie Flex en vorig jaar won hij samen met zijn vader Gino Taihuttu een Gouden Kalf voor de filmmuziek van Hardcore Never Dies, geregisseerd door zijn broer Jim.

Als Jiri11 begon ik meer verdieping te zoeken en merkte ik dat er meer in mij zat dan alleen die energie

Een halfjaar geleden stopte hij met rappen, nu is hij frontman van de vijfkoppige Nachtwacht, waarmee hij het gelijknamige album uitbracht en mee op (uitverkochte) tour is. Inmiddels woont hij samen met zijn vriendin en twee katten, Gaara en Zuko, vernoemd naar twee personages uit zijn favoriete animeseries Naruto en Avatar. „In animeseries kan je tweehonderd afleveringen lang denken dat iemand een bad guy is, maar dan krijgt hij ineens een background story en begrijp je waarom hij doet wat hij doet. Die gelaagdheid trekt me.”

„Mijn leven was altijd best bewogen. Vanaf mijn tiende zat ik al op het conservatorium in Amsterdam, terwijl mijn vrienden gewoon in Venlo woonden. Daardoor leefde ik eigenlijk altijd een beetje tussen werelden, ook omdat ik in de flamencowereld een buitenbeentje was. Toen ik vijftien, zestien was wilde ik muziek maken voor mensen zoals ik. Rap paste toen gewoon beter bij mijn leven dan flamenco. Ik begon zelf te produceren en merkte al snel dat tekstschrijven mij lag. Met ANBU was alles impulsief, gewoon gaan met die banaan. Maar als Jiri11 begon ik meer verdieping te zoeken en merkte ik dat er meer in mij zat dan alleen die energie.”

In teksten voor De Nachtwacht komt dat leven nog steeds terug toch, bijvoorbeeld op het jazzpoppy ‘Midnight Cruiser’?

„Ik zat in de auto en luisterde naar een nummer van Steely Dan, dat ook zo heet. Toen dacht ik: dat is eigenlijk echt een toffe titel. Meteen kreeg ik een beeld in mijn hoofd, van een vriend van mij die drugs rondbrengt en de hele nacht bezig is. Vroeger ging ik weleens met hem mee. Dat nummer van Steely Dan gaat daar helemaal niet over, maar ik moest daar meteen aan denken. Toen dacht ik: misschien is het juist vet om daar iets over te schrijven, vooral binnen dit project.”

Van waar die switch van rappen naar zingen?

„Ik kom uit een muzikale familie. Mijn vader, broer en opa maakten allemaal muziek, dus dat zat er altijd al in. Op een gegeven moment begon ik iets te missen: veel producers werken met een Splice loop [een sample in herhaling, red.] en stoppen daar wat 808’s onder [basgeluiden van de Roland TR-808 drumcomputer, red.], zonder echt na te denken over compositie of akkoorden. De eerste jaren vond ik dat leuk, maar uiteindelijk ga je toch verdieping zoeken.

In het vliegtuig terug uit Bali, waar ik met mijn vader aan de muziek voor Hardcore Never Dies had gewerkt, besloot ik dat ik alles om moest gaan gooien. In De Nachtwacht werk ik samen met geniale muzikanten [bassist Julian Weijers, gitarist Dani Kaag, drummer Lars Hoezen en toetsenist en saxofonist Tariq Pijning, red.] die meedenken over liedjes, akkoorden en melodieën, in plaats van met mensen die alleen maar ‘hyped’ zijn.”

Hoe is de band ontstaan?

„Toen ik als rapper Jiri11 de Limburgse Popprijs won in 2023 [de winnaar mag Pinkpop openen, red.] wilde ik dat aangrijpen om all or nothing te gaan. Radicaal breken met rap. En ik dacht wel: je band laten debuteren op Pinkpop is een sterk verhaal. Dus heb ik audities gehouden met dat verhaal als belofte. Daar kwamen natuurlijk heel veel muzikanten op af, haha. Uiteindelijk zag je mij op Pinkpop met die band en een grote gitaarsolo, en dat beeld ging viraal. Daar was het me om te doen. Die switch van rap naar rock duidelijk neerzetten.”

Tijdschrift De Groene Amsterdammer vergeleek die gitaarsolo met Prince, en in de podcast Gitaarmannen werd je zelfs de redder van de gitaar in Nederland genoemd. Wat doet dat met je?

Hij lacht hard. „Aan de ene kant is het mooi om te horen. Maar aan de andere kant is het weird, en extreem. Ik geloof in mezelf, ik geloof in mijn kwaliteiten, maar je moet zulke woorden niet naar je hoofd laten stijgen.”

Wat moet je wel doen?

„Zelf ben ik niet de beste gitarist, ik ken honderd betere gitaristen. Maar ik heb wel één kracht: ik kan een verhaal vertellen op de gitaar. Dat is niet omdat ik technisch zo briljant speel, maar omdat ik het verhaal heb en het leven heb geleefd om dat gevoel in mijn instrument te stoppen. Ik denk dat mensen dat voelen. Dat heeft eigenlijk niks te maken met hoe technisch ik ben. Die gelaagdheid is denk ik wat mij als artiest siert.”