Rijpen als goede wijn: pinot noir is al veel langer favoriet dan je denkt

Een lekker rood wijntje bij het eten is voor velen een genot en misschien is dit al veel langer zo dan je denkt. Een van de populairste druivensoorten, pinot noir, behoort al bijna zeshonderd jaar tot de favorieten. Een nieuwe studie laat zien dat deze druif al vanaf de middeleeuwen tot op de dag van vandaag in Frankrijk wordt geteeld.

Franse onderzoekers analyseerden het DNA van oude druivenpitten die in het hele land werden gevonden en ontdekten een pit die identiek is aan de moderne pinot noir. De bevindingen illustreren de lange geschiedenis van druiventeelt in Europa en laten zien dat sommige druivensoorten, zoals de pinot noir, al honderden jaren continu worden gekweekt.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!

De geliefde druivensoort

De pinot noir is een blauwe druivensoort die zijn oorsprong heeft in het Franse Bourgondië, waar hij al sinds het begin van de jaartelling wordt geteeld. De wijn staat bekend om zijn lichte tot medium rode kleur en verfijnde smaak met tonen van kersen en bessen. Hoewel de druif gevoelig is en moeilijk buiten zijn oorspronkelijke gebied groeit, wordt hij wereldwijd steeds vaker aangeplant. Toch blijft Frankrijk de belangrijkste producent.

Lange wijngeschiedenis

Frankrijk heeft een lange geschiedenis van druiventeelt. Het land is zelfs een van de belangrijkste wijnproducenten ter wereld. Eerder onderzoek naar oud DNA heeft al veel informatie opgeleverd over het verleden van de druiventeelt, maar er zijn nog steeds veel vragen over de vroege geschiedenis vanwege het beperkte archeologische bewijs.

Om hier verandering in te brengen, heeft het Franse onderzoeksteam het DNA van 49 oude druivenpitten geanalyseerd, waaronder 47 uit Frankrijk en 2 uit Ibiza. De monsters komen uit een periode van ongeveer 4000 jaar, vanaf de Bronstijd tot zo’n vijfhonderd jaar geleden, aan het einde van de Middeleeuwen.

Identiek druiven DNA

Uit het onderzoek blijkt dat wilde en gekweekte druiven al sinds 2800 tot 2400 jaar geleden naast elkaar bestonden. Opvallend is dat de wetenschappers genetische lijnen vonden uit andere regio’s zoals Iberië, de Balkan en West-Azië, een aanwijzing dat wijnmakers in de IJzertijd al stekken gebruikten om druiven over honderden kilometers te verhandelen.

Een bijzonder vondst is een middeleeuwse druivenpit uit Valenciennes in Noord-Frankrijk, een soort die genetisch identiek is aan de moderne pinot noir. Dit bewijst dat deze geliefde druif al minstens zeshonderd jaar ononderbroken wordt geteeld.

Eeuwenoude handel

De studie geeft niet alleen inzicht in de genetica van druiventeelt in Frankrijk, maar ook in de culturele en handelspraktijken die de wijnbouw door de eeuwen heen hebben gevormd. Het is daarmee een waardevolle aanvulling op de historische kennis over hoe wij vandaag nog genieten van een onze favoriete wijnen.

We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Rode wijn: is het nu gezond of niet? en Krijg jij hoofdpijn na het drinken van rode wijn? Je bent niet de enige – en onderzoekers denken dit nu eindelijk te kunnen verklaren.

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast: