Serieuze concurrentie voor Visa en Mastercard? Europese betaalmethoden slaan handen ineen

1 dag geleden 1

Vijf Europese betaalmethoden, waaronder iDeal-opvolger Wero, willen op korte termijn vergaand samenwerken. Het doel: sneller een Europees alternatief werkend te hebben voor de Amerikaanse betaalmethoden die nu overheersend zijn in het betalen in Europa. Dat maakten de partijen achter de betaalmethodes Bancomat (Italië), Bizum (Spanje), MB Way (Portugal) en Vipps MobilePay (Scandinavische landen) samen met het bedrijf achter Wero, European Payments Initiative (EPI), deze maandag bekend.

„Het idee achter de afspraak tussen deze partijen is dat we ze interoperabel maken: het aan elkaar knopen van de betaalmethodes”, legt Daniel van Delft, hoofd van de EPI-operatie in Nederland, uit. „Het idee is dat een Spanjaard, die gebruik maakt van Bizum om online te betalen, in de toekomst in een Nederlandse webwinkel kan afrekenen, die is aangesloten op Wero. En dat andersom een Belg met zijn Wero-app in een restaurant in Italië kan afrekenen waar Bancomat op de deur staat.”

Net zoals vroeger Nederlandse winkels waar kon worden gepind te herkennen waren aan het blauw-witte logo van PIN, moet de Europese samenwerking ook een herkenbare naam en logo krijgen – welke zijn nog niet bekend. De nieuwe samenwerking hoopt al in 2027 onderlinge digitale betalingen – zeg maar ’tikkies’ – interoperabel te krijgen, waarna heel snel webwinkel- en toonbankbetalingen moeten volgen. Daarmee moet een serieuze concurrent ontstaan voor Mastercard en Visa, die nu de toonbankbetalingen overheersen – bijvoorbeeld in Nederland lopen alle pasbetalingen via een van die twee bedrijven. En ook voor PayPal, dat bijvoorbeeld in Duitsland een groot aandeel heeft in online betalingen.

Om de de verschillende betaalschema’s interoperabel te maken, moet een ‘switch’ opgezet worden

Om al die systemen goed met elkaar te laten samenwerken moet nog wel van de grond af een soort centrale ‘switch’ worden gebouwd. Die moet de betalingen van de verschillende betaalmethodes gaan omzetten, zodat ze binnen enkele milliseconden kunnen worden doorgestuurd en verwerkt op de betaalrekening van de klanten en de winkeliers.

De partijen die nu gaan samenwerken bedienen gezamenlijk nu al 130 miljoen klanten: in dertien landen, waaronder twaalf EU-landen en Noorwegen. Het initiatief staat open voor aansluiting van alle Europese landen, zoals ook Zwitserland. Die kunnen aansluiten met hun eigen nationale betaalmethode, of aansluiten bij een van de betrokken partijen, zoals Wero. Van Delft: „In principe gaan we hiermee een versnelling aanbrengen in de Wero-ambitie om Europees betalen mogelijk te maken.”

We+euro=Wero

Aan Wero wordt al vijf jaar gewerkt door een groep in Duitsland, Frankrijk en België actieve banken, onder de vlag van EPI (European Payments Initiative). Drie jaar geleden sloten Rabobank, ABN Amro en ING zich hierbij aan, met medeneming van de Nederlandse betaalmethode iDeal. Vorig jaar werd de naam Wero [We+euro] gelanceerd. Onder leiding van Van Delft, de ceo van iDeal en de Nederlandse vestiging van EPI, werkt het team van iDeal nu mee aan de ontwikkeling van Wero tot dé betaalmethode voor in ieder geval Nederland, Frankrijk, Duitsland, België en binnenkort Luxemburg.

Was niet het idee dat Wero dé pan-Europese betaalmethode zou worden? Lijkt me dat je met deze samenwerking een deel van de potentiële groei weghaalt. Waarom zou je als Spanjaard nog naar Wero overstappen als je gewoon overal met Bizum kan betalen?

Van Delft: „Ja, dat was ons voorkeursscenario geweest. Maar we merken dat het in sommige landen moeilijk is om afscheid te nemen van de nationale betaalmethode – zoals de Nederlandse banken wel hebben gedaan met iDeal. En dan is deze interoperabiliteit een mooi alternatief om voor de klanten van Wero, zowel de consumenten als winkeliers, sneller Europees bereik te krijgen.”

Afhankelijkheid van Amerikanen

Nu zijn in veel landen Mastercard en Visa duopolist als het gaat om kaartbetalingen, en PayPal qua online betalingen. Nog maar in dertien landen is een nationale betaalmethode voor kaartbetalingen – de PIN-methode in Nederland verdween in 2012. Daardoor vallen de betalingen van veel Europese consumenten onder Amerikaanse wetgeving en sancties. Ondanks al jaren aandringen van onder meer de Europese Centrale Bank, is er tot nu toe geen pan-Europese concurrent tot stand gekomen.

Waarom lukt het nu wel een stap te zetten?

Van Delft: „Urgentie. Het is veel meer opportuun dan twee jaar geleden, door de geopolitieke ontwikkelingen. En het is belangrijk om te beseffen dat de wil om iets te veranderen terwijl het goed werkt, niet zo groot is. Dat de Europese soevereiniteit nu zo belangrijk is geworden, is de belangrijkste drijvende kracht om het nu wel te doen.”

„Dat de Europese soevereiniteit nu zo belangrijk is geworden, is de belangrijkste drijvende kracht om het nu wel te doen.”

De Europese Centrale Bank en Europese Unie werken ondertussen ook aan de digitale euro, die eveneens een grote rol wordt toegedicht in de Europese soevereiniteit. De banken achter Wero lieten eerder duidelijk blijken dat ze zich zorgen maken: als alle banken in de invoering van de digitale euro moeten investeren, investeren ze niet zo snel ook nog in Wero.

Heeft bij de versnelling die er nu komt met deze samenwerking, meegespeeld dat de digitale euro er wel lijkt te komen?

„Het heeft wel meegespeeld denk ik. Maar mijn overtuiging is dat alle vormen om tot Europese soevereiniteit te komen moeten kunnen bestaan. Dus Wero. De digitale euro. En nu deze interoperabiliteit. We moeten het vervolgens duidelijk uitleggen aan de consument, zodat die een keuze kan maken. Waardoor die misschien de ene keer voor Wero kiest, en de andere keer voor de digitale euro.”

Maar het helpt wel toch, in die concurrentieslag met de digitale euro, als dit al in 2027 werkt?

„Ja, hoe sneller, hoe beter. Maar 2027 is heel dichtbij. Zo’n switch bouw je ook niet van vandaag op morgen. Dat moeten we heel goed met elkaar door denken. Je moet er bijvoorbeeld voor zorgen dat de rechten die je hebt als je met Wero betaalt – aankoopbescherming bijvoorbeeld [in Nederland moet dat nog komen], dat je die ook hebt bij een Italiaanse retailer met Bancomat. Dat is echt ingewikkeld.”