Gammele Honda-motor trilt hoge ambities van F1-team Aston Martin aan stukken

Dat Lance Stroll afgelopen zondag de finish haalde bij de Grand Prix van Australië, was voor Aston Martin een overwinning op zich. Ook al had de Canadees vijftien ronden achterstand op de winnaar, waardoor hij niet eens in de einduitslag werd opgenomen. Dat Strolls eerloze rit niettemin de verwachtingen overtrof, zegt alles over de crisis bij het Britse team.

Aston Martin is het meest ambitieuze en gehypte project in de Formule 1, en het had bijna niet op gênantere wijze aan het seizoen kunnen beginnen. Door problemen met de motor van nieuwe leverancier Honda is de betrouwbaarheid dermate slecht dat het er even op leek dat de Aston Martins helemaal niet zouden meedoen in Melbourne.

Pijnlijk genoeg is het voor Honda al de tweede keer dat het ernstig blundert bij de bouw van een nieuwe F1-motor. Even pijnlijk is dat Fernando Alonso, Aston Martins topcoureur, ook die eerste keer al de dupe was van fouten van de Japanse fabrikant.

De moeilijkheden begonnen bij de testdagen in Barcelona en Bahrein, waar de donkergroene AMR26-auto vaker kapot in de garage stond dan dat hij over de baan reed. Al snel werd duidelijk wat de bron van de mechanische pech was: trillingen. De splinternieuwe Honda, die – conform de sterk veranderde technische regels – naast de traditionele verbrandingsmotor beschikt over een krachtige elektromotor, vibreert sterk en beschadigt zo andere onderdelen.

Zulke vibraties liggen in de Formule 1 altijd op de loer. De verbrandingsmotor draait tot wel tweehonderd keer per seconde in het rond, de elektromotor zelfs vijf keer zo vaak. Als daarbij een ongecontroleerde trilling ontstaat, gaat de rest van de auto al snel meeschudden, omdat die van extreem stijf koolstofvezel is gemaakt. 

Berucht is het verhaal over het debuutjaar in 1999 van British American Racing, de met tabaksmiljoenen gefinancierde voorloper van het huidige Mercedes-team. Er ging van alles stuk, tot afbrekende vleugels aan toe, totdat laat in het seizoen bleek dat de auto’s simpelweg kapot werden geschud door een motortrilling.

Bij Aston Martin wordt vooral de batterij aan diggelen getrild. Die dient als opslag voor de grote hoeveelheden elektriciteit waardoor de auto’s vanaf dit jaar worden aangedreven. Tijdens het testen begaf de ene na de andere accu het, zodat het team er voorafgaand aan het raceweekend in Melbourne nog maar twee over had. 

De trilling van de Honda is ook elders in de auto te voelen, in het stuur bijvoorbeeld. Dat kan volgens het team al na een ronde of vijftien voor „permanente zenuwschade” zorgen bij de coureurs. Ietwat overdreven waarschijnlijk, maar toch: racen met door vibraties gevoelloos geworden handen is niet prettig.

Kwartier lang in de pit

In Melbourne werd aanvankelijk gespeculeerd dat Stroll en Alonso alleen aan de opwarmronde van de race zouden meedoen, en daarna hun auto’s zouden parkeren om verdere schade te voorkomen. Als de twee resterende accu’s kapot gingen, zou immers deelname aan de Grand Prix van China van komend weekend in gevaar komen.

Uiteindelijk kwam Alonso alsnog tot 21 ronden in de race, voor hij uit voorzorg naar de kant werd geroepen. Stroll stond halverwege de wedstrijd een kwartier lang in de pit en kon in totaal 43 van de 58 ronden racen. Alhoewel, zei hij na afloop: „‘Racen’ is sterk geformuleerd. We circulated.”

De afgang in Melbourne staat in contrast met de hoge verwachtingen rond Aston Martin. Het team, dat in 1991 werd opgericht als Jordan Grand Prix, kwam in 2018 in handen van een consortium onder leiding van Lance Strolls vader Lawrence. Hij is een miljardair uit de mode-industrie en een groot autosportliefhebber. Eerst noemde hij het team Racing Point, in 2021 doopte hij het om tot Aston Martin – Stroll is grootaandeelhouder van het klassieke sportwagenmerk.

Lawrence Stroll wil Aston Martin wereldkampioen maken en spaart daarvoor kosten noch moeite. Hij liet voor zijn team een gigantische nieuwe fabriek bouwen, voorzien van de nieuwste en beste apparatuur. In 2023 trok Stroll tweevoudig wereldkampioen Alonso aan, die op zijn vierenveertigste nog altijd tot de beste rijders behoort. En vorig jaar kwam ontwerper Adrian Newey, wiens F1-wagens 26 wereldtitels wonnen, over van Red Bull om naast de technische leiding ook de rol van teambaas op zich te nemen.

Lees ook

Adrian Newey bedacht de snelste Formule 1-auto’s – kan Red Bull Racing zonder hem?

Er was nóg een troef: in 2023 kondigde Aston Martin een exclusieve overeenkomst aan met Honda. Naast de faciliteiten, de technische know-how en een topcoureur had Strolls team nu ook een motor van het merk dat in Max Verstappens Red Bull zat toen hij vier keer wereldkampioen werd.

Het deed denken aan elf jaar geleden, toen Honda in zee ging met een ander Brits team: McLaren. Die samenwerking zou, zo was de verwachting, grote successen gaan brengen. In werkelijkheid kwamen de langzame McLarens in 2015 continu rokend tot stilstand: de Honda was onbetrouwbaar en veel te zwak. 

Alonso was destijds een van de McLaren-coureurs. Het is nu twintig jaar na zijn laatste wereldtitel en de hele F1-wereld gunt hem een auto waarin hij nog één keer kan winnen. De afgelopen decennia gingen zijn fenomenale snelheid en ervaring verloren in een reeks matige Renaults, Ferrari’s, Alpines en Aston Martins. Maar droeviger dan in zijn McLaren-Honda-jaren zou het niet meer worden voor de Spanjaard – zo leek het tenminste tot voor kort.

Honda bleef na 2015 kwakkelen. Een ‘verbeterde’ motor bleek in 2017 ook een vibratieprobleem te hebben. Toch vond het uiteindelijk de weg omhoog, en domineerde het vanaf 2021 met Red Bull de Formule 1. Zo bezien leek het dus een sterke zet van Stroll om Honda te strikken.

Ingenieurs zonder F1-ervaring

Eind vorig jaar merkten Stroll en Newey echter slechte voortekenen op. Newey vertelde in Melbourne aan journalisten over het bezoek dat ze in november brachten aan Honda in Japan. Ze hadden verwacht de ervaren technici achter de succesvolle Honda-motoren aan te treffen. In plaats daarvan zagen ze een afdeling die voor het overgrote deel uit ingenieurs bestond zonder F1-ervaring.

Zonder dat ze het in Engeland doorhadden, had Honda al jaren eerder het grootste deel van de mensen die voorheen aan de F1-motoren hadden gewerkt, op projecten elders in het concern gezet. Het bedrijf had vergevorderde (en later teruggedraaide) plannen om eind 2021 de Formule 1 te verlaten. En ook los daarvan was het geen raar besluit van Honda, aangezien de F1-motoren de afgelopen seizoenen nauwelijks doorontwikkeld mochten worden. Een uitgebreid team voor onderzoek en innovatie bijeen houden, is dan vrij zinloos.

Toen Honda in 2023 besloot een motor te gaan bouwen voor het gewijzigde technische reglement in 2026, moest het dus een grotendeels nieuwe groep technici samenstellen. „Ze zijn op achterstand begonnen”, zei Newey. „En helaas is het ze niet gelukt die in te lopen.”

Vreemd is het wel, dat Aston Martin pas zo laat besefte dat de zaken bij Honda anders liepen dan gedacht. In de autosportpers waren al in 2023 artikelen te lezen over de interne personeelsverschuiving bij Honda.

De eerste stap op weg naar herstel is het oplossen van het vibratieprobleem, en wat dat betreft heeft Honda in Melbourne naar eigen zeggen met provisorische ingrepen vooruitgang geboekt. „We hebben er vertrouwen in dat we op de juiste weg zijn om een complete raceafstand te voltooien”, aldus een Honda-technicus. 

Wat daarna mogelijk is, valt lastig te zeggen. Omdat de coureurs het noodgedwongen rustig aan moesten doen, hebben ze de Honda-aandrijving nog nauwelijks tot het uiterste kunnen testen. Maar afgaand op geruchten die in de paddock rondgaan, is het goed mogelijk dat de motor vermogen tekort komt. Als dat klopt, zal het wel even duren voor Honda de andere fabrikanten bijhaalt, ondanks de extra ontwikkeltijd die het dit jaar waarschijnlijk krijgt van autosportbond FIA.

Het is ook nog onduidelijk hoe goed de onder Neweys leiding ontworpen AMR26 is. Zelf houdt hij de moed erin – naar buiten toe in ieder geval. „Ik geloof dat er ontzettend veel potentie in zit”, zei Newey in Melbourne. „Wat de auto betreft, zijn we denk ik het op-vier-na-snelste team. We staan nu natuurlijk niet waar we willen, maar we hebben de potentie om ons ergens dit seizoen vooraan te melden.”

Lees ook

Wie dit seizoen Formule 1 kijkt, ziet bíjna een nieuwe sport: welke invloed hebben nieuwe regels en de focus op elektrische motoren?