Wasberen altijd maar op zoek naar eten? Nee hoor, soms puzzelen ze gewoon voor hun plezier

Ze plunderen vuilnisbakken, forceren sloten en lijken er nog plezier in te hebben ook. Dat laatste klopt mogelijk meer dan gedacht: wasberen lossen puzzels op, ook wanneer daar geen voedsel meer mee te verdienen valt, blijkt uit nieuw onderzoek. Dat wijst op nieuwsgierigheid als drijfveer, niet alleen honger.

Onderzoekers van de University of British Columbia in Vancouver bestudeerden zestien dieren, en ontdekten dat die bleven doorpuzzelen, ook nadat het vrijgespeelde voedsel al op was.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!

Eén marshmallow, drie moeilijkheidsgraden

Om te kijken hoe de wasberen te werk zouden gaan, werd een puzzeldoos ontworpen die drie moeilijkheidsgraden had. Elk met drie mechanismen: van schuifdeurtjes tot knopjes en sloten. De wasberen moesten eerst een makkelijk mechanisme vijftien keer hebben opgelost voor ze aan de volgende reeks begonnen. Per sessie van twintig minuten lag er één marshmallow in de doos. Belangrijk detail: de dieren werden niet uitgehongerd. Ze kregen gewoon voer en zoveel water als ze wilden, alleen de tweede portie van die dag werd uitgesteld tot na het experiment. Na het opeten van de marshmallow, bleven de wasberen de puzzels oplossen, wat duidt op nieuwsgierigheid en ontdekkingsdrang.

“We hadden niet verwacht dat ze alle drie de oplossingen in één sessie zouden openen”, zegt onderzoeker Hannah Griebling. “Ze bleven problemen oplossen ook als er aan het einde geen marshmallow meer was.”

Risicoafweging

Het gedrag veranderde wel naarmate de taken moeilijker werden. Bij makkelijke oplossingen verkenden de wasberen verder: ze probeerden meerdere toegangen in wisselende volgorde. Bij hogere moeilijkheidsgraad kozen ze vaker voor een betrouwbare oplossing die al werkte, maar ze bleven ook dan meerdere opties uitproberen.

Dat patroon lijkt op een afweging die ook bij mensen voorkomt. “Het is herkenbaar voor iedereen die in een restaurant moet kiezen”, zegt Griebling. “Neem je je favoriete gerecht of probeer je iets nieuws? Als het risico groot is, kies je voor zekerheid. Wasberen doen hetzelfde.”

Stedelijk voordeel

Het onderzoek lijkt dan ook een verklaring voor het succes van wasberen in steden als Vancouver. Hun voorpoten zitten vol gevoelszenuwen, die goed bruikbaar zijn voor het openen van sloten en hendels. Dat de beesten puzzels oplossen, helpt ze dus om in een complexe omgeving op zoek te gaan naar voedsel.

“Begrijpen welke cognitieve eigenschappen wasberen laten floreren kan helpen bij het beheer van andere soorten, zoals beren, die probleemoplossing gebruiken om toegang te krijgen tot menselijke voedselbronnen”, aldus Griebling.

Een kanttekening: het experiment werd uitgevoerd met wasberen in gevangenschap, in een onderzoeksfaciliteit in Colorado. Eerder onderzoek suggereert dat wilde wasberen vergelijkbaar gedrag vertonen, maar de onderzoekers benadrukken dat dit niet zeker is.

We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Wetenschappers bedenken een puzzel die veel te moeilijk is voor chimpansees en dat leidt tot een opmerkelijke ontdekking en Chimpansees puzzelen omdat ze het leuk vinden

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast: